Franja

slína (-e) f

1. saliva; bava:
(penasta) slina na ustih bava alla bocca
vsakemu zaporniku se cedijo sline po prostosti tutti i detenuti bramano, anelano la libertà
po nekaj dneh študentske hrane so se mi pocedile sline po domači hrani dopo pochi giorni di vitto alla mensa dello studente, il pensiero della cucina di casa mi faceva venire l'acquolina in bocca
požirati sline aver l'acquolina in bocca

2. ekst. bava, sbavatura:
polževa slina la bava delle lumache
slina kokona la bava del bozzolo del baco da seta (ragna)

slitta f

1. sani

2. tehn. (congegno scorrevole) sani; drsnik:
slitta del tornio sani stružnice

slittare v. intr. (pres. slitto)

1. sankati se

2. avto drseti

3. pren. polit. drseti, nagibati se:
il partito sta slittando a sinistra stranka se nagiba v levo

4. pren. drseti, padati (vrednost):
il franco continua a slittare frank še naprej drsi

5. pren. zamujati, biti preložen:
l'uscita del dizionario è slittata di parecchi mesi izid slovarja zamuja nekaj mesecev

slòj (slôja) m

1. strato; min. strato, banco:
sloji premoga so že tanki gli strati di carbon fossile sono ormai esili

2. soc. stato, ceto, classe:
srednji, uradniški sloj ceto medio, impiegatizio
vodstveni sloj classe dirigente
privilegirani, nižji sloji ceti privilegiati, subalterni
FRAZEOLOŠKA/TERMINOLOŠKA RABA:
agr. kulturni sloj strato di coltivazione
gozd. mahovni sloj strato muscoso
grad. nosilni sloj strato portante
petr. talni sloj strato inferiore del manto stradale
biol. sloj celic assisa

slúga (-e) m

1. servo, domestico; knjiž. famulo; tuttofare:
pozvoniti slugi suonare per il domestico
vojaški sluga attendente
star. sluga pokoren!, sluga ponižen! servo suo!, servo umilissimo!

2. nekdaj (kdor je v kaki ustanovi opravljal pomožna dela)
šolski sluga bidello
občinski sluga messo comunale, usciere
sodni sluga messo del tribunale

3. pejor. servo; lacchè

služábnica (-e) f domestica, servitora; serva; knjiž. ancella:
rel. božja služabnica (Mati Božja) l'ancella del Signore

slúžba servicio m ; empleo m , puesto m , función f ; colocación f ; cargo m

javna, državna služba servicio del Estado
honorarna služba empleo honorario
dnevna služba servicio diurno (ali del día)
nočna služba servicio nocturno
vojaška služba (na fronti) servicio militar (en el frente)
služba božja (rel) oficio m (ali culto m) divino
služba pri okencu servicio de ventanillo
letalska služba (promet) servicio aéreo
poštna služba servicio postal (ali de correo)
telefonska služba servicio telefónico
prometna služba (na železnici) servicio de andén
poročevalska, informativna služba servicio de información
pomorska služba servicio naval (ali marítimo)
učiteljska služba (osnovna šola) magisterio m, (srednje šole) profesorado m de enseñanza media
upravna služba servicio administrativo
vremenska služba servicio meteorológico
zaupna služba cargo m (ali puesto m) de confianza
v aktivni službi en (servicio) activo
sposoben za službo apto para el servicio
v opravljanju svoje službe en el ejercicio de sus funciones
biti v službi, imeti službo estar de servicio
nastopiti službo entrar en funciones, comenzar el servicio
opravljati službo hacer el servicio
stopiti v službo h komu, pri kom entrar al servicio de alg
potegovati se za (kako) službo solicitar (ali pedir) una colocación
vzeti v službo tomar a su servicio
goste službe, redke suknje piedra f movediza nunca moho la cobija

slúžben oficial; de oficio; de servicio

službene dolžnosti deberes m pl del cargo
službeni čas tiempo m de servicio
službeni nastop entrada f en funciones, ingreso m en el servicio
službena obleka uniforme m de servicio
službena obveznost prestación f de servicio obligatoria
službeno osebje personal m de servicio
službeno potovanje viaje m oficial, viaje de servicio
službeni predpis reglamento m de servicio, instrucciones f pl para el servicio
službeni (telefonski) pogovor conferencia f oficial
službeno zadržan impedido por razones de servicio
službena pot (instanca) trámite m

slúžiti (-im) imperf.

1. lavorare:
služiti pri železnici lavorare presso le ferrovie
služiti vojsko v mornarici servire in marina
služiti vojaški rok fare il servizio militare, fare il servizio di leva
služiti na kmetiji lavorare in un podere
služiti za hlapca lavorare come garzone

2. servire:
služiti domovini servire la patria

3. guadagnare:
dobro služiti guadagnare bene
služiti kruh guadagnarsi il pane, guadagnarsi da vivere

4. servire, essere utile:
noge mu ne služijo več le gambe non gli servono più

5. servire, fare da; servire a:
prostor je služil za skladišče il locale serviva da magazzino
čipke služijo za okras i merletti servono da ornamento
slovnica bo služila za dvojezični pouk la grammatica servirà all'insegnamento bilingue
služiti dvema gospodarjema servire due padroni
pren. služiti mamona essere schiavo di mammona, del denaro

smarrire

A) v. tr. (pres. smarrisco) izgubiti, izgubljati; ne najti:
smarrire il cammino zgubiti se, zgrešiti pot
smarrire il filo del discorso zgubiti nit zgodbe, izvajanja
smarrire la ragione pren. zblazneti
smarrire i sensi omedleti

B) ➞ smarrirsi v. rifl. (pres. mi smarrisco)

1. zgubiti se, zabloditi

2. pren. zmesti se

smér (-í) f

1. direzione; volta; rotta, senso:
ugotavljati smer vetra stabilire la direzione del vento
vrteti se v smeri urnega kazalca girare in senso orario
poslopje stoji v smeri vzhod-zahod lo stabile sorge in direzione est-ovest
smer leta, plovbe rotta di volo, di navigazione
avt. obvezna smer senso unico
leteti v smeri proti Bledu volare alla volta di Bled

2. indirizzo, senso:
smer razvoja indirizzo di sviluppo

3. šol. indirizzo:
študijska smer indirizzo di studio

4. corrente:
filozofska, literarna, umetnostna smer corrente filosofica, letteraria, artistica
FRAZEOLOŠKA/TERMINOLOŠKA RABA:
spremeniti smer pogovora cambiare il tema del discorso
šalj. kolesca se mu ne vrtijo v pravo smer non ha tutte le rotelle a posto
teh. prečna smer direzione trasversale
alp. direktna smer diretta
fiz. negativna smer senso negativo

smér dirección f ; sentido m ; (kurs) rumbo m , derrota f ; fig (tendenca) tendencia f , orientación f ; (v umetnosti) escuela f

v smeri proti en dirección hacia
iz smeri od procedente de
s smerjo k, v con dirección a
v vse smeri en todas las direcciones
v obratni smeri en sentido inverso
v premi ravni smeri en línea derecha, (naravnost) todo derecho
sprememba smeri cambio m de dirección
vlak iz smeri (od), v smeri v tren m procedente de..., con destino a...
smer pohoda (poleta, vetra) dirección de marcha (de vuelo, del viento)
določiti smer ladje arrumbar
iti v smeri k tomar la dirección de
iti v drugo smer tomar otra dirección, tomar otro rumbo (tudi fig)
izgubiti pravo smer desorientarse
spremeniti smer cambiar de dirección

smét; smetí basura f ; barreduras f pl

jašek za smeti evacuador m de basuras
sežiganje (odvoz, zaboj za) smeti incineración f (acarreo m, cajón m) de basuras
vedro za smeti cubo m de la basura
voz za odvoz smeti carro m de la basura; autocamión m del servicio de limpieza

smétana (-e) f

1. panna:
stepena smetana panna montata

2. pren. aristocrazia; élite, crema; Gotha:
duhovna, kulturna smetana l'aristocrazia del pensiero, della cultura
smetana italijanskega kolesarstva l'Albo d'oro del ciclismo italiano
FRAZEOLOŠKA/TERMINOLOŠKA RABA:
pren. v življenju pobira samo smetano è nato con la camicia, gli è sempre andata bene

smíliti se (-im se) imperf. refl. far pietà, far compassione a; avere, provare pietà per, di:
otrok se mi smili il bambino mi fa pietà, ho pietà del bambino
smiliti se samemu sebi autocommiserarsi
pren. denar se mu nič ne smili spende e spande a più non posso

smísel (-sla) m

1. senso, significato, accezione:
v ožjem smislu besede nel senso stretto della parola
delo daje življenju smisel il lavoro dà un senso alla vita
razmišljati o smislu umetnosti considerare, vagliare il senso dell'arte

2. smisel za (sposobnost za presojanje česa) senso di:
izgubiti smisel za čas perdere il senso del tempo
biti brez smisla za humor mancare di humour

3. (posebna nadarjenost, sposobnost za kaj) talento, attitudine:
imeti smisel za tehniko avere attitudine per la tecnica, esser portato alla tecnica
razvijati smisel za praktično delo sviluppare l'attitudine al lavoro pratico

4. v smislu
a) secondo, conformemente a, in conformità con:
ravnati v smislu predpisov agire in conformità con le norme
b) (v adv. rabi)
v nekem smislu in un certo senso
v tem smislu in questo senso

5. brez smisla, nima smisla non ha senso:
brez smisla se je prepirati z njim non ha senso litigare con lui
nima smisla razpravljati o teh problemih non ha senso discutere di questi problemi

smísel sentido m ; significación f ; significado m ; (nagnjenje) inclinación f , gusto m , afición f ; (namen) intención f ; (nadarjenost) disposición f

v tem smislu en este sentido
po smislu conforme al sentido, en el sentido de
to nima nobenega smisla eso no tiene sentido
ima smisel za humor tiene sentido del humor
ima smisel za lepoto sabe apreciar lo bello
v nekem (določenem) smislu en cierto sentido
za to nimam smisla yo no entiendo de esas cosas
imeti smisel za kaj interesarse (ali mostrar interés) por a/c, tener gusto por a/c
da(ja)ti drug(ačen) smisel dar otro sentido a
izraziti se v istem smislu expresarse en el mismo sentido, manifestar la misma opinión
v smislu zakona conforme al espíritu de la ley
v pravem (prenesenem) smislu en sentido propio (figurado)
v pravnem smislu en sentido jurídico
v ožjem smislu en sentido estricto
v širšem smislu por extensión, en un sentido más amplio
v polnem smislu besede en toda la extensión de la palabra, en pleno sentido de la palabra

smodíti (-ím)

A) imperf.

1. bruciare

2. tekst. gazare
FRAZEOLOŠKA/TERMINOLOŠKA RABA:
smoditi prašiča bruciare le setole del maiale (scannato)

B) smodíti se (-ím se) imperf. refl. bruciare:
pečenka se smodi l'arrosto sta bruciando

smontare

A) v. tr. (pres. smonto)

1. odložiti, odlagati; izkrcati (s prevoznega sredstva)

2. demontirati; razstaviti, razstavljati

3. vzeti dragulj iz oboda

4. pren. vzeti, jemati pogum; potlačiti:
smontare una notizia (sgonfiare) dati novici manjši pomen

5. onemogočiti

B) v. intr.

1. stopiti, stopati s:
smontare dal treno stopiti z vlaka

2. končati izmeno, turnus:
smontare di guardia izmenjati stražo

3. zbledeti:
il rosso del vestito ha smontato subito rdeča barva na obleki je takoj zbledela

4. splahniti, pasti

C) ➞ smontarsi v. rifl. (pres. mi smonto) obupati; omagati

smučárski, smúški de esquí

smučarska čepica gorro m de esquiador
smučarski čevlji botas f pl de esquiar
smučarska kristianija cristiania m; viraje m cristiania; cristiania m paralelo
smučarska obleka traje de esquiador
smučarska maža cera f de esquí
smučarska oprema equipo m de esquiador
smučarska palica bastón m de esquiador
smučarski plug (figura) cuña f
smučarski polet vuelo m del saltador con esquís, un salto de gran distancia con esquís
smučarsko prvenstveno tekmovanje campeonato m de esquí
smučarska sedežnica telesilla f
smučarski skakalec saltador m de esquí
smučarski skok salto m con esquí
smučarska šola escuela f de esquí
smučarska skakalnica trampolín m (de esquí)
smučarski tečaj curso m de esquiar
smučarski tek carrera f de esquís
smučarski terenski skok salto m de terreno (sobre los bastones)
smučarske tekme competiciones f pl de esquí
smučarske vezi fijaciones f pl (de esquí)
smučarski začetnik, -ica esquiador m, -ra f principiante