Franja

intus adv. (prim. in in gr. ἐντός)

1. od znotraj: intus egredi Pl., evocare aliquem i. ad se Pl., obsero ostium i. Ter., i. eminere Cels., i. pateram proferto foras Pl., donec foras nos intus evallaverunt Varr.

2. znotraj, notri: „intro“ nos vocat ad sese, tenet „intus“ apud se Luc. fr., ille relictus intus, exspectatus foris convertit se ad timorem Ci., i. insidiae sunt; i. inclusum periculum est Ci., cum extra et intus hostem haberent C., foris se iactant, sed intus (v srcu) inter se dissident Ci., i. domique praestantior Ci., nullum frumentum i. erat L. v mestu, sinito ambulare, si foris, si intus volent Pl., ut totum annum recte pascantur intus et foris Varr., si vero infans i. decessit Cels. v materinem telesu, intus (v svojem želodcu) habes, quod poscis O., utrum foris habeat exemplar, an intus Sen. ph. če se nahaja prvotna podoba zunaj njega ali v njem, et intus paveo et foris formido Pl. tresem se notri in zunaj, ego te intus et in cute novi Pers. od znotraj in od zunaj, i. palleat infelix Pers. globoko v duši, v notranjosti duše; pesn. z abl.: tali intus templo V., membris intus LUCR.; v prozi nam. tega: intus in corpore CI.; tudi gen.: intus aedium AP.; preg.: (sibi) intus canere, gl. canere.

3. (prolept. pri glag. premikanja) navznoter, noter: iamque fores aperit, iam ducitur intus O., refractis palatii foribus i. ruere T., adductos i. agere equos O. držati se bliže cilja (pren. o pesniku), i. dare, inicere CELS., pollice i. inclinato Q. ima pars eius i. ad fracturam, cornua ad os integrum spectent CELS.

in-undō -āre -āvī -ātum

1. trans. poplaviti (poplavljati), preplaviti (preplavljati): Cu., Plin., Amm., Tiberis campum inundavit L., hanc (terram) inundat aqua Ci., urinam eius omnes Asiaticas gentes inundasse Val. Max., imbres campis omnibus inundantes L. plohe, ki povzročajo na vseh poljih povodnji, sanguine inundabitur Enna L., cruore campos Lact.; pren.: inundavere pectus lacrimae dolore paratae Petr., si influat ille convicium et inundet aures meas contumeliis Ambr., mens ingenti flumine litterarum inundata Petr., invidiā inundatus Petr., inundatus divino spiritu Tert. navdahnjen; metaf.: exercitūs, quibus Europa inundata est Cu., Troes inundant V. vro na polje, Cimbros inundasse Italiam Iust.

2. intr. kipeti od česa, pluti s čim (= biti preplavljen): inundant sanguine fossae V. (dvomno; pri nekaterih izdajateljih: fossas).

in-ungō (in-unguō) -ere -ūnxī -ūnctum

1. (na)mazati, (po)maziliti, (na)maziliti: Varr., lippus inunctis oculis H., contemnas lippus inungi H. oči si pomaziliti, oculos medicamentis, melle Cels., oculos collyrio Vulg., signa Plin., conchis inuncta tibi Mart. z oljem.

2. (na)mazati kaj na kaj: cinerem, sucum Plin., collyria aquā dissoluta per quadriduum Plin.

invaghirsi v. rifl. (pres. mi invaghisco) (incapricciarsi) vzljubiti, zaželeti; zatreskati se:
invaghirsi del potere pren. zahoteti si oblasti

in-valēscō -ere -valuī (incoh. k invalēre) ojačati se, ojačiti (ojačevati) se, okrepč(ev)ati se, (o)krepiti se, utrditi (utrjevati) se, narasti (naraščati), nadvlad(ov)ati, prevlad(ov)ati, vzmoči se: prout haec illa invaluissent T., rex opibus invalescit T. kraljeva moč je narasla, mansit hic (amor), nec refrixit iudicio, sed invaluit Plin. iun., libido et luxuria coercente nullo invaluerat Suet., ut est longe vehementissimus hic, cum invaluit, affectus, ita, si nihil efficit, tepet Q., et invaluit proelium nimis Vulg., vitiis invalescentibus Suet., coniurationes invalescerent Suet., i. armis, divitiis suis Vulg., i. contra aliquem Vulg., tenuit consuetudo, quae cotidie invalescit, ut … Q.; occ. bolj obveljati, bolj v rabo pri(haja)ti: appellatio grammaticorum Graecā consuetudine invaluit Suet., cum et verba intercidant invalescantque temporibus Q.

in-validus 3 adv. -ē (in [priv.], validus)

1. nedolžen, nemočen, slab, nezdrav, bolehen, hirav, bolan, strohel, trhel (naspr. validus, fortis): Amm., Anchises pelagi minas ferebat invalidus V., kljub svoji slabosti, homo invalidus senectā L., T., vulnere T., ad munera corporis invalidus L. za delo preslab, milites L., cibus cui capiendo invalidus (preslab) eram Aug., si homo morbo aut aetate aeger ad ingrediendum invalidus est Gell., invalidus atque aeger Suet., Parthi invalidiores Iust.; enalaga: vires O. slabe, invalidissimum urso caput, quod leoni fortissimum Plin., manus invalidae Lucan.; pren. slab = neuspešen, brez učinka (moči): ignes T., Cl., venenum Cl., causa, argumentum Icti., herba Col., arcus, fama Amm.; subst. invalidus -ī, m slabotnež, bolnik: Iuv., saucii et invalidi Cu. ranjenci in bolniki.

2. metaf. slab (za odpor), neodporen: moenia T., exercitus L., stationes L. preslabo zastavljene.

invece

A) avv. nasprotno; pa, a

B) prep.
invece di namesto:
invece di ridere allo scherzo si è offeso namesto da bi se šali smejal, je bil užaljen
invece mia, tua, sua... namesto mene, tebe, njega (nje)...

in-vehō -ere -vēxī -vectum

I. (act.)

1. vpeljati (vpeljevati), pripeljati, dovažati, prinesti (prinašati), spraviti (spravljati) v kaj: tantum pecuniae in aerarium invexit Ci., mare invehit litoribus opes Cu. vrže na breg, flumen novos agros invehit Ci. nanese, naplavi, flumina aquas invehunt Cu., terrae motus mare fluminibus invehit L. povzroči, da vdre morje v reke, frumenta invehere Plin., legiones Oceano i. T., delphinus in arenam invectus Plin., limum Plin.; pren.: bellum invexit totam in Asiam Ci. je razširil po … , divitiae avaritiam invexere L. je seboj privedlo, povzročilo, quae (mala) tibi casus invexerat Ci. je bilo prizadelo.

2. occ. (blago) uvoziti (uvažati): vinum in Galliam C., animalia Cu., Mel., peregrinas merces Plin., milium ex Indiā in Italiam Plin., externa omnia ab oriente invecta Plin., quibus utrisque rebus evehi atque invehi ad praedia scimus Varr. —

II. (refl. in med.)

1. noter se peljati, (pri)peljati se v (na): si in Capitolium invehi victor cum laureā gestiret Ci., triumphans urbem invectus L.; nav. s pristavki: curru, carpento, vehiculo, plaustro Ci., V., L., O., per auras iunctis invecta columbis O. vozeča se z golobjo vprego.

2. occ.
a) prijahati, (pri)jezditi v: invehitur celeri barbarus hostis equo O., quacumque equo invectus est L., heptapylo invehi L.; abs.: portae patenti (skozi … ) invehi L.
b) na ladji se peljati v, ladjariti v, pluti v, jadrati v: in portum ex alto invehi Ci., nave ad portum L., invehor litori L., flumine Ci.
c) leteti v: aetherias invectus es arces O., invectae angues Ci.
č) teči v: fluctus se invehunt Cu., mare invehitur ad … Cu., amnis violentus invehitur Cu.

3. vdreti, prodreti (prodirati), dreti v kaj, proti čemu, jezditi, peljati se proti čemu; o bojnem vozu: currus invehuntur in phalangem Cu.; tudi o ladjah: naves invehuntur in quinqueremem Cu., navibus (dat.) invehi Cu.; o konjeniških napadih: Coenus in laevum cornu invehitur Cu., laxatis habenis invecti Cu., invehi in mediam aciem Cu.; tudi čisto splošno: acies se invexit L., utrimque invehi hostem nuntiatur L., i. se undique L., invehi multa caede hostium Cu.; metaf. (z besedami) koga napasti (napadati), zadreti (zadirati) se nad kom (na koga); abs.: sed quid (čemu) ego tam vehementer invehor? Ci., in oratione asperius (precej ostro) in quosdam homines invehi Ci., acriter in aliquem Cu., petulanter in aliquem Ci. zbadati, vehementius in causam principum Ci., in aliquam rationem Ci., totā illa oratione in me est invectus Ci., multis verbis in eius perfidiam i. L., Caesar aperte in te invehens Ci., minis invectus est in Sidicinos Ci., acerbius i. Ci., verbis tristissimis O., in cunctos Suet.; z acc. n.: multa, nonnulla in aliquem invehi N. na različne načine, na več načinov, mnogoteroma. —

III. na (v) čem se peljati, se voziti, jezditi na čem itd.: invecta corpori (preko trupla) patris filia L., Triton invehens beluis Ci. na pliskavkah (= delfinih) jezdeč.

in-vēstīgō -āre -āvī -ātum

1. sled najti, zaslediti, izslediti (izsledovati), izvohati (o psih): canum incredibilis ad investigandum est sagacitas narium Ci.; pren. o Verovih vohunih: immittebantur illi continuo Cibyratici canes, qui investigabant et perscrutabantur omnia Ci.

2. metaf.
a) izvedeti, poizvedeti (poizvedovati), izslediti (izsledovati), (po)iskati: Ceres Liberam investigare voluit Ci., ad investigandum M. Aurium proficisci Ci., perquirere et investigare homines ex omni regione Ci., nihil investigo quicquam de illa muliere Pl., pecunias Ci., tecta Cu.
b) (iskaje) najti, zaslediti, poiskati, izvedeti: investigatum est, quod latebat Ci., omnīs illorum conatus Ci., coniurationem, insidias Ci., si qua potest investigari via Pac. fr., parentes incertos Pac. fr., illum, qui est pater eius Ter., hunc (oratorem perfectum) Ci., verum Ci., quae (per notas scripta), si quis investigare et persequi velit Suet., de Lentulo investigabo diligentius Ci., nihil tam difficile est, quin quaerendo investigari possiet Ter., is (Archimedes) propter nimiam cupiditatem investigandi, quod requirebat, nomen suum indicare non potuit Val. Max.; z odvisnim vprašalnim stavkom: ut investigent, ecqua virgo … sit digna Ci., quo eam, aut ubi sim, aut qui sim, nequeo cum animo certum investigare Pl., ut investiges ex consponsorum tabulis, sitne ita Ci., quare, quod olet, non tam facile esse videbis investigare, in qua sit regione locatum Lucr.

inveterāscō -ere -āvī -ātum (incoh. k inveterāre)

1. (po)starati se, ostareti: inveteraverant hi omnes bellis C. osiveli so bili v vojnah, nardo colos, si (nardus) inveteravit, nigriori melior Plin., si (res) inveteravit (se je odložila, pod uho podtaknila = se ni upoštevala), actum est Ci.

2. metaf. zastarati, zastare(va)ti, ukoreniniti se, vgnezditi se, udomačiti se, ustanoviti se, ustaliti se: hanc inveterascere consuetudinem nolunt Ci., inveteravit iam opinio, macula, dissensio Ci., inveterascit aes alienum N., quorum nomen … inveteravit famae (dat.) Ci. se je tesno zraslo z … , si res (bolezen) inveteravit Cels., ubi inveteraverunt dolores Cels., ubi inveteraverit malum Cels., ulcus enim vivescit et inveterascit alendo Lucr., novas (fabulas) qui exactas feci ut inveteraverint Ter., sive illa (mala) ante provisa et exspectata sint sive inveteraverint Ci., irroboravit inveteravitque falsa atque aliena verbi significatio Gell., res nostrae litterarum monimentis inveterascent et corroborabuntur Ci., intelligo in nostrā civitate inveterasse (se je ukoreninila navada) iam bonis temporibus, ut splendor aedilitatum ab optimis viris postuletur Ci.; tudi o osebah: exercitus (miles) inveterascit in Galliā C. se privadi.

in-vicem in in vicem (adv. ixpt. prim. vicis)

1. izmenoma, na izmeno, drug za drugim, menjaje (se), čredoma (= izmenjaje), premenjema: inque vicem speculantur aquas et nubila caeli V. zdaj … zdaj, (qui domi manserunt), invicem anno post in armis sunt C., nos (jaz) cantabimus invicem Neptunum, tu … Latonam H., multis invicem casibus victi victoresque L., nec (servitum) invicem his aut illis, sed interdum utrisque simul L., invicem modo aqua, modo vinum bibendum est Cels., cum timor atque ira invicem sententias variassent L.

2. vzajemno, izmenoma: inque vicem pugnat uterque (Kastor in Poluks) mori O., his dictis invicem auditisque L., his invicem sermonibus nox traducta est L.; occ. med seboj (medsebojno), drug drugega (drugemu): invicem se anteponere T., invicem se obtrectare T. (Dial.), invicem se occidere Aur., Eutr., invicem inter se gratulantes L., cognoscunt fratres se invicem Pl., invicem se mutuis exhortationibus exacuere Plin. iun.; brez refl.: dein salutant invicem Ph. se med seboj pozdravijo, flagitia invicem obiectare T., invicem diligere Plin. iun., idem estis invicem, quod fuistis Plin. iun. to ste, kar ste bili, haec pugnare invicem (nasprotovati si) ostendit Q., vitabundi invicem T., reges haec invicem scripserant Cu.

3. na obeh straneh, obojestransko, tu(kaj) in tam(kaj): cuncta invicem hostilia (sunt) T., multae invicem clades T., alitum cantus canumque latratus invicem audiuntur Plin. na obeh bregovih.

4. nasprotno, nasproti (pa), z druge strani, po drugi strani (pa): requiescat tandem Italia; uratur invicem Africa L., parcius quatiunt fenestras iuvenes, invicem tu moechos flebis H., habes res urbanas; invicem rusticas scribi Plin. iun., non praedo nec populationum invicem ultor L. vračajoči maščevalec. Subst.: ad invicem z gen.: namesto: Eccl., ab invicem nasproti (pa), toda: Eccl.

invidiōsus 3, adv. -ē (invidia) poln zavisti, in sicer

1. act. zavisten, nevoščljiv: ut omnium invidiosorum animos frangeremus Ci., meam potentiam invidiose criminabatur Ci., omnes malevoli, iniqui, invidiosi Ci., i. oratio Iust., invidiose queri aliquid Suet. bridko se pritožiti (pritoževati) glede česa, nad čim, invidiosius in aliquo conspici Iust.; pesn.: invidiosa vetustas O., ante Iovem stetit invidiosa dea O. polna sovraštva.

2. pass. zavidan, zavidanja vreden: ut invidiosos agros populo Romano induceretis Ci., invidiosa suis, at nunc miseranda vel hosti O., ipse dux invidiosus erat Lucan. je bil predmet zavisti, invidiosum se propter nimias opes videre Iust., turba vetus quam non invidiosa erat O. kako malo zavidana = kako majhna, Maecenas nostra pars invidiosa iuventae Pr., neque inimicis invidiosa neque amico exoptabilis Luc. fr., invidiosa fortuna Caesaris Vell., i. opes T., est in aqua dulci non invidiosa voluptas O., munus etiam diis invidiosum Plin., non invidiosa nefandis nec cupienda bonis regna Thoantis erant O.; occ. mrzek, nevšečen, zoprn, sumljiv, zloglasen, razvpit (naspr. gratus, favorabilis, popularis): quem illi invidiosum reum esse volunt Ci., sunt enim illi apud bonos invidiosi Ci., si is invidiosus aut multis offensus esse videatur Ci., ex eo iudicio tam invidiosus discessit, ut … Ci., sive quia miserabiliorem (Priscum), sive quia invidiosiorem fore arbitrabatur Plin. iun., si quae sunt invidiosa, laudando invidiosiora faciunt Ci., a superiore vitā invidiosus Cael. ap. Ci., se magnis rebus in Graeciā gestis non tam gratum apud regem, quam invidiosum esse Iust., invidiose vivere Corn. živeti nepriljubljen.

3. kavzativno: zavist (nevoščljivost) vzbujajoč, sovraštvo (mržnjo, ne(je)voljo, črt) povzročajoč (naspr. gloriosus, honestus): quid enim stultius, quam invidiosas opes anteferre verae gloriae? Ci., i. pecunia Ci., Venus est invidiosa mihi O. mi vnema sovraštvo, me navdaja s sovraštvom, damnatio invidiosior Ci., magis invidioso crimine quam vero arcessi Ci., id Othoni invidiosius erat Ci., id fuit in illo iudicio invidiosissimum Ci., invidiosae possessiones Ci., i. cursus, numerus Ci., lectio senatus L., nomen sapientiae Ci., atrocitas verborum Ci. trpkost besed, fuit invidiosa senatus potentia Ci., ioci Suet., putabant absentis damnationem multo invidiosiorem fore, quam si praesens damnatus esset Ci., invidiosusne erat aut tibi tertius consulatus aut principi primus? Plin. iun. ti je rodil sovraštvo?, neque id ego dico, ut invidiosum sit in eos, quibus gloriosum etiam hoc esse debet Ci., non accipere triumphum ne invidiosum sit apud bonos Ci., pro ceterā moderatione non minus invidiosum putat dare hereditatem quam auferre Plin. iun.

invidus 3 (invidere) nevoščljivo (zavistno) na kaj gledajoč, torej nevoščljiv, zaviden, zavisten: quantum invidus imperator non debuit tribuere alteri Ci., sibi suisque Pl., o fortuna viris invida fortibus Sen. tr., populus invidus potentiae N.; enalaga: animos eorum habuisti invidos Ci., dente mordeor invido H. grize me zob zavisti; metaf.: divellit somnos invida cura H., i. fatum Ph., aetas H., natura Lucr., iura O., fatorum series Lucan., ingenium Aur.; z dat.: nox invida coeptis nostris O., vicus invidus aegris H. ki grdo gleda bolnike, fata piis i. Stat. Pogosto subst. = nevoščljivec, zavistnik, zavidnež: invidus alterius macrescit rebus opimis H., mihi neque inimici neque invidi defuerunt Ci., invidi, malevoli et lividi Plin., invidi et faventes T.; z objektnim gen.: si forte aliquando laudis invidus exstitisset Ci., obtrectatores et invidi Scipionis Ci., non invidi solum, sed etiam fautores laudum mearum Ci.

in-vīscerō -āre -āvī -ātum (in [praep.], vīscera) v drob(ov)je vde(va)ti, vstaviti (vstavljati); pren.: sibi quodam modo inviscerarunt (so si globoko v srce vtisnili), quod dominus dixit Aug., invisceratus cordi timor domini Aug. globoko ukoreninjen, caritas inviscerata in cordibus nostris Aug.

in-vīsitātus 3 (in [priv.], vīsitāre)

1. nezagledan, neviden, neopažen: Galli invisitati ante alienigenis (dat.) nec videre ipsi advenam assueti L., animalia invisitata ceteris gentibus Cu., sidera Vitr.

2. neobisk(ov)an: civitas Q.

3. še nikoli viden = nenavaden, nov, redek: Ap., Gell., Vitr., Iul. Val., suppliciis invisitatis violare libertatem Ci., nova acies inaudita ante id tempus invisitataque L., species humana Acc. fr., T., forma, magnitudo Ci., L., invisitata spatia camporum Sen. ph., invisitata genera alitum Plin., si quando quid invisitatum dignumque cognitu advectum esset Suet., invisitatae barbaris formae Iust.

Opomba: V rokopisih je ta beseda pogosto zamenjana z inūsitātus.

in-vīsus 3 (in [priv.], vidēre)

1. neviden, še nikoli viden, (še) nezagledan, neopažen: Fl., Eccl., cum aliquid aut invisum aut inauditum dicas Ci., sacra invisa et inaudita Ci., Helena aris invisa (neopažena) sedebat V., i. morbus Cat., cantavit invisus Ap., invisa oculis astra Lact. —

2.
a) pass. (česar človek ne mara videti) mrzek, zoprn, pristujen, neprijeten (naspr. gratus, gratiosus, carus, amabilis, commendatus, tudi miserabilis); abs.: persona illa invisa est in istius moribus Ci., quo quis versutior … est, hoc invisior Ci., accusator ac reus iuxta invisi T., quanto potentior, eodem auctu invisior T., aliquem invisum habere Ci. (naspr. alicui favere) mrziti koga, aliquem invisum, invisiorem facere Q., Val. Max. koga (še bolj) zasovražiti, duces invisissimi Amm.; o stvareh: anima O., vita L., penates, aurum O., cypressi, negotia H., invisa primo desidia postremo amatur T., ira infesta pariter invisaque Sen. ph., i. tyranni nomen Iust., res antea tam invisa quam falsa nunc ut vera ita amabilis facta est Plin. iun., aliquid invisum reddere L. ali facere Cu. zasovražiti kaj, si qua his invisior vox Sen. ph., voluptates … invisissimas habe Sen. ph., urticā quid esse invisius potest? Plin.; z dat. personae: invisus suis omnibus in iudicium vocatur Ci., invisus deo Ci., omnibus invisus S., adeo est invisus mihi, ut … Ci., quo (tyranno) neque foedius nec dis hominibusque invisius animal ullum cogitari potest Ci., cuius marito inimicissimus, ipsi invisissimus fuerat Plin. iun., homo Labieno invisissimus Sen. rh., per haec terribilis cunctis et invisus Suet., innocens Bolanus et nullis delictis invisus T., L. Flacco fratri germano cognatisque aliis ob eadem vitia invisus L., eius promissa dis hominibusque invisa sunt Ci., filix invisa aratris V., domus sibi invisa Val. Max., facies alicui invisa Q., iudicium invisum etiam iudicibus L., munera mihi invisa Ph., res mihi invisae visae sunt Ci., invisum Macedonum nomen avaritia eorum ac libido barbaris fecerat Cu.; pogosto v zvezi: alicui invisus atque infestus, invisus infestusque, infestus invisusque L. ali invisus infensusque T. mrzek komu in ga sam mrzeč; z ad ali apud: ad (z ozirom na, glede na … ) militare genus omne partemque magnam plebis invisum esse nomen Romanum L., ne eādem causā invisi apud incolas forent, caverunt Iust.; z in: quae perfidia tamen minus in eo invisa esse poterat Cu.
b) act. črteč, sovražen: gentes, decreta Lucan., fratres V., invisum quem tu tibi fingis et esse nil moror V.

in-vītus 3, adv. -ē

1. s silo do česa pripravljen, izsiljen, prisiljen, zoper voljo, proti volji, nerad, neprostovoljen, braneč (upirajoč) se (naspr. cupiens, volens, libenter, voluntate): invitā saepe iuvamus ope O.; večinoma predik.: invitus facio, dico Ci., invito ei despondet filiam suam Ci., ne quis te invitum polliceri cogat Ci., invito et repugnanti per genas lacrimae fluunt Sen. ph., quocumque istinc loco seu volens seu invitus constitisti L., quod vos inviti secuti estis Ci., hic ordo, qui decrevit invitus Ci. ki je bil k temu sklepu prisiljen, nulla invitior esse solet Pl. fr., eum invitissimum dimisi Ci., civis libertatem nemo potest invitus amittere Ci., te dis hominibusque invitis omnia consecuturum Ci. zoper voljo bogov in … , absente populo et invito Ci., si se invito conarentur C., illa scelera invitissimā civitate facta sunt Ci. popolnoma zoper voljo, invitissimis Stoicis Ci. čeprav so se stoiki na vso moč upirali; z gen.: non invitum fore solutionis Icti. bo prav rad videl plačilo, bo vesel plačila; subst.: illud certe ab invitis exigi non oportet Ci., emere ab invito Ci.; pren.: verba rem non invita (rade) sequentur H., invitis oculis aspicere O., invita in hoc loco versatur oratio Ci., invitā lege agere Ci., invito sanguine Val. Fl.; adv.: invite loquere, gnate Sen. tr., invite cepi Capuam Ci., ficte referas gratiam invite danti Varr., invitius ad hoc genus sermonis accedere Ci.; adv. abl. invītō proti volji, nerad: Pl.

in-vocō -āre -āvī -ātum (po)klicati, poz(i)vati koga, sklicevati se na koga: si fallat, Iovem patrem aliosque iratos invocat deos L., Iunonem Ci., deos testes invocare L., Cu. za priče, aliquem advocatum (kot izvedenca) ad communem imperatorum fortunam defendendam Ci., manes matris (na grobu) Sen. rh., aliquem Iust. ali deos in auxilium Q., sibi deos Pl., deos precibus T., leges T., opem deorum L., arma alicuius adversus aliquem T., fidem militum T., Suet., lucem, Brutum Suet., multis caritates adversas Amm., Musas Q.; pesn.: hoc sublime candens, quem invocant omnes Iovem Enn. ap. Ci. kar imenujejo Jupiter; prim.: Persae … dominum, Macedones regem invocantes Cu. so ga naslavljali.

invogliare

A) v. tr. (pres. invōglio) spodbuditi, spodbujati; zbuditi, zbujati:
invogliare l'appetito (stuzzicare) zbuditi tek

B) ➞ invogliarsi v. rifl. (pres. mi invōglio)
invogliarsi (di) zaželeti si (kaj):
invogliarsi di una donna poželeti si žensko

involare

A) v. tr. (pres. involo) knjižno ukrasti, ugrabiti:
involare alla vista pren. skriti, skrivati
involare all'oblio pren. rešiti pozabe

B) ➞ involare, involarsi v. intr., v. rifl. (pres. /mi/ involo) izginiti, izginjati; odleteti; razbliniti, razblinjati se:
l'ultima nostra speranza si è involata razblinilo se je naše zadnje upanje