fugō -āre -āvī -ātum (fuga)
1. koga v tek nagnati, v beg zapoditi, zagnati, nagnati, koga odgnati, odpoditi, zapoditi, prepoditi: is, qui homines inermes fugarit Ci., is, qui armis fugatus est Ci., exercitūs maximos fugatos esse dico Ci., fugato omni equitatu C., utriusque exercitūs uno proelio fugavit N., f. classem N., aliquem a Cumis L., deos Lucan., legatum, hostium naves Suet., aliquem Tarentum Eutr. Pogosto aliteracija, najprej asindet.: fudi fugavi expuli L., fusus fugatus L.; potem pa: Numidas fundere atque fugare S., aliquem fugare fundereque S., Veientes … fusi fugatique L., quattuor exercitus fudit fugavitque L., hostes fugare et fundere S., L.; poleg tega v vsakovrstnih različicah brez aliteracije: aliquem caedere fugareque Ci., pulsus fugatusque L.
2. metaf. odgnati, pregnati, odpoditi, prepoditi, preplašiti: f. nubes V., O., stellas V., ustra H., tenebras O., Lucifero fugante tempora noctis O., hoc fugat terretque poëtam H. prestraši, f. somnos Tib., emptores Col., lucem Val. Fl., contagia belli dira fugant Lucan.; z abl. instrumenti: mortis timorem morte f. O. Na vprašanje odkod?: Clodius ab altaribus religiosissimis fugatur Ci., flammas Hectoreas a classe f. O. odvrniti, ardor de caelo fugabitur O.; s samim abl.: illā regione fugatae O., maculas ore f. O.; occ. v pregnanstvo zapoditi (spraviti), pregnati: longeque fugati conspectu ex hominum Lucr., nisi me mea Musa (pesem) fugasset O., Saturno rege fugato Tib., patriā tellure fugatus Val. Fl., f. ministros Suet., tela nervo Sil. izstreliti, spustiti.
Zadetki iskanja
- fûl m, u fúlu (angl. full-hand) ful, posebno ugodna kombinacija kart v pokerju
- full-bound [fúlbáund] pridevnik
v usnje vezan - full-face [fúlféis]
1. prislov
lice v lice
2. samostalnik
tisk mastni tisk - full-sized [fúlsáizd] pridevnik
v naravni velikosti - fumetto2 m
1. oblaček, besedilo v oblačku
2.
fumetti pl. stripi:
romanzo a fumetti roman v stripu
fumetti d'anticipazione znanstvenofantastični stripi - fūmeus 3 (fūmus)
1. dimnat, okajen, ukajen, zakajen, kadeč se, šadast: lumina fumea taedis V. dimnati ogenj smolnatih tresk, vina Massiliae Mart. ukajena, v dimu hranjena, flatus f. Macr.
2. metaf. tako rekoč v dim se spreminjajoč, izginjajoč = ničev, prazen: cogitationes Aug. - fumoso agg.
1. kadeč se; zadimljen:
stanza fumosa zadimljena soba
2. pren. nejasen, meglen, zapleten, izumetničen, neosnovan, nestvaren, v oblakih:
stile fumoso izumetničen slog
progetti fumosi načrti v oblakih
3. pren. nadut, ošaben, napihnjen:
carattere fumoso ošaben značaj - fundamentalism [fʌndəméntəlizəm] samostalnik
ameriško dobesedna vera v sveto pismo kot osnova protestantizma, pravoverno versko gibanje - funded [fʌ́ndid] pridevnik
dolgoročen; v obveznicah investiran - funding [fʌ́ndiŋ] samostalnik
investiranje v državne obveznice - fundir topiti (rudo), ulivati, stopiti; uskladiti, spraviti v sklad; ameriška španščina uničiti
fundirse (raz)topiti se; uskladiti se; Am bankrotirati
se fundieron en un abrazo prisrčno sta se objela - funditus adv. (fundus)
1. iz (do) dna, do tal, temeljito, docela, popolnoma: Carthaginem et Numantiam f. sustulerunt Ci., id (monumentum) f. delevit Ci., altae urbes cur perirent f. H., f. canos puella, nigros anus evellerat Ph. s koreninami, f. destructum templum Suet.
2. metaf. korenito, dodobra, docela, čisto, povsem, popolnoma: perdidisti me sodalem f. Pl., patriam f. delere Ci., provinciam, rem publ. f. evertere Ci., rem publ. f. interituram fuisse Ci., dictaturam f. ex re publ. sustulit Ci., nomen dictatoris f. sustulisti Ci., eius rei memoriam f. deleri oportet Ci., quae causa est, cur amicitias f. tollamus e vita? Ci., f. exstingui Ci., ne tibi res redeant ad nilum f. omnes Lucr., si … semel agmine verso f. occidimus V., abolitae leges et f. versae T.
3. (redko =) v globini, na dnu, spodaj: subsedit f. ut faex Lucr.; metaf. v notrini, v notranjosti, v osrčju: cuncto concepit corpore flammam f. Cat. - fünfaktig v petih dejanjih
- fünfbändig v petih zvezkih
- fungir [g/j] Mehika stopiti na mesto koga; nepoklicano se vmešavati v posel
- Funktionsmangel, der, napaka v delovanju
- fúnt m (srvnj. pfunt < lat. )
1. funta, engl. ili amer. mjera za težinu
2. novčana jedinica V. Britanije i nekih drugih zemalja - furibundus 3, adv. -ē (furere) besneč, besen, zbesnel, divji, razjarjen: f. homo ac perditus Ci., f. impetus Ci., aër Lucr., tum ille furibundus S., cum semel accepit solem furibundus (Leo) acutum H., Aeolides furibundus clamat O., taurus f. O., omnes (impios) furibunde concutiens Hier. besno, strašno; occ. (o prerokih in prerokovanju) besen, blazen, v blazni navdušenosti: quorum furibunda mens videt ante multo quae sint futura Ci., vatum furibundae praedictiones Ci., deo furibunda recepto O.
- furioso
A) agg.
1. besen:
è furioso contro di noi besen je na nas
la tua reazione l'ha reso furioso tvoja reakcija ga je razbesnela
2. buren, razburkan, silovit, divji:
mare furioso razburkano morje
opposizione furiosa divje upiranje
3. nagel, na hitro opravljen:
un lavoro furioso naglo opravljeno delo
B) m psihiatr. pacient v agitiranem stanju:
reparto furiosi zaprti oddelek