Franja

sebíčnost egoísmo m ; interés m personal; propio provecho m

ravnati iz sebičnosti obrar por interés, obrar interesadamente

seda ženski spol svila, svilena tkanina; (prašičja) ščetina

seda artificial umetna svila
seda cruda, seda en rama surova svila
seda natural naravna (prava) svila
de seda svilen
de toda seda de seda pura iz čiste svile
de media seda polsvilen
gusano de seda sviloprejka
semillas de gusano de seda jajčeca sviloprejke
papel de seda svilen papir
como una seda (fig) gibek, voljan, peresno lahek

sêdlo (jezdno) silla f (de montar) ; (bicikla) sillín m

žensko sedlo silla f de señora
gorsko sedlo collado m, (prelaz) puerto m
tovorno sedlo albarda f
ogrsko sedlo silla f de paseo
namestiti (sneti) sedlo ensillar (desensillar) el caballo
jahati brez sedla montar en pelo
trdno sedeti v sedlu estar firme sobre los estribos, fig estar en posición bien asegurada, ser dueño de la situación
ne sedeti trdno v sedlu (fig) estar con un pie en el aire
vreči koga iz sedla desarzonar a alg, desmontar (ali descabalgar) a alg, fig suplantar a alg
zavihteti se v sedlo subir a caballo

seguir [-i-, gu/g] slediti, zasledovati, iti za kom; nadaljevati (se); spremljati; posnemati; pripadati (stranki); pripetiti se

seguir las instrucciones ravnati se po navodilih
seguir la moda po modi se ravnati
¡seguidme! za menoj!
seguir a gatas (s)plaziti se za kom
seguir en coche peljati se za kom
seguir en su intento vztrajati pri svoji nameri
sigue en París ostane (še naprej) v Parizu
seguir para Madrid naprej se peljati v Madrid
siga V. por esta calle pojdite po tej ulici
el enfermo sigue sin mejorar bolnik je še vedno brez izboljšanja
hacer seguir poslati (za kom)
a seguir, seguirá se nadaljuje
punto y sigue pika in pisano naprej (pri diktiranju)
¿cómo sigue V.? kako se počutite?
seguir cantando nadaljevati s petjem, še naprej peti
los precios siguen subiendo cene se kar naprej dvigajo
sigo bueno dobro se počutim, dobro mi je (gre)
el tiempo sigue lluvioso vreme je še vedno deževno
Pedro sigue soltero Peter je še vedno samski
seguirse slediti, biti posledica; izvirati, izhajati; nastati
de ello se sigue iz tega je videti
síguese a ello nato sledi

séja sesión f

seja odbora reunión f de la comisión
imeti (odpreti, prekiniti, odgoditi, zaključiti) sejo celebrar (abrir, suspender, aplazar, levantar) una sesión
(iz)redna seja sesión (extra)ordinaria
javna (tajna, plenarna) seja sesión pública (secreta, plenaria)
seja je končana! se levanta la sesión
opravičiti se za izostanek od seje excusarse de asistir a la sesión

separación ženski spol (iz)ločitev; zakonska razveza; samota

separación del servicio izstop iz vojaške službe

separar ločiti, razdružiti, razdvojiti; izločiti; razvezati (zakon); odrezati

separar a alg. de su empleo koga odstaviti s službenega mesta
separarse ločiti se
separarse de una casa (trg) izstopiti iz tvrdke
separarse del servicio (voj) zapustiti vojaško službo

ser* biti

es lo que quiero to ravno hočem
eres tú quien debe saberlo ti moraš to (vendar) vedeti
es según kot se vzame
es a saber, es decir namreč
es que... stvar je ta, da ...
sea como fuere naj bo, kot hoče
no puede ser je nemogoče
esto no es vivir to ni nobeno življenje
él es muy otro on je čisto drug človek, on se je čisto spremenil
catedrático que fué bivši profesor
es alegre, pero está triste on je vesele narave, toda (sedaj) je žalosten
¿a cómo es la fruta? po čem je sadje?
¡es así! tako je!
¡que si lo es! mislim da!
soy con V. (al instante) takoj Vam bom na voljo (če koga prosimo, naj malo počaka)
no es de mi incumbencia to se me ne tiče
¿qué va a ser de él? kaj bo z njim?
soy de Ljubljana sem iz Ljubljane
es de desear želeti je
es de pensar treba je dobro premisliti
el balance es de... saldo znaša
¿qué es de ti? kaj (pa) je s teboj?
no soy yo para ello nisem (sposoben) za to
no es para comerlo ni užitno
no era para menos in je tudi bilo tako
si yo fuera que tú, lo haría če bi (jaz) bil na tvojem mestu, bi to naredil
a no ser así sicer, drugače
a no ser que v kolikor ne
un (sí) es, no es nekaj, nekoliko; tako rekoč, v nekem smislu
sea lo que fuere (ali sea), sea como fuere naj bo, kot hoče; na vsak način
haga V. lo que sea napravite, kar hočete
érase un rey bil je nekoč kralj
serse (pop) biti, postati
sea la luz y la luz se fué bodi luč in luč je bila

sestávljen compuesto

sestavljena beseda palabra f compuesta
biti sestavljen iz componerse de, estar compuesto de

sestojéč

sestoječ iz compuesto de; formado por, integrado por

síla (moč) fuerza f ; potencia f ; poder m ; violencia f vehemencia f ; (potreba, nuja, stiska) necesidad f

po sili por fuerza
po sili jesti comer sin apetito
s silo por fuerza, a la fuerza
z oboroženo silo a fuerza de armas
z vso silo, siloma con toda la fuerza, a viva fuerza, fuerza a fuerza
centralne sile (pol) potencias f pl centrales
efektivna sila fuerza efectiva (ali útil)
gonilna sila fuerza motriz
konjska sila (teh) caballo m de vapor (krajšava: CV)
motor s sto konjskimi silami motor m de cien caballos
konjska, živalska sila fuerza de sangre, fuerza animal
z muko in silo con grandes esfuerzos, penosamente, a duras penas
oborožene sile fuerzas f pl armadas
mladostna sila fuerza (ali vigor m) de la juventud
privlačna sila fuerza atractiva
naravne sile fuerzas naturales
surova sila fuerza bruta
s surovo silo a viva fuerza, por la fuerza bruta
prebojna sila fuerza de percusión
sredobežna (sredotežna) sila fuerza centrífuga (centrípeta)
težnostna sila gravitación f
ustvarjalna sila fuerza creadora
višja sila fuerza mayor
vojne sile fuerzas f pl
pomorske sile fuerzas navales
zračne sile fuerzas aéreas
vodna sila fuerza hidráulica, fig hulla f blanca
udarne sile (čete) fuerzas f pl de choque
vzgonska sila (letalstvo) fuerza ascensional
življenjska sila fuerza vital, vitalidad f
parna (vlečna) sila fuerza de vapor (de tracción)
to je pa že od sile! ¡esto es el colmo!
sila (veliko) ljudi un montón de gente
silo delati hacer violencia a, violentar
vse sile napeti za poner todo su empeño en, hacer todo lo posible por, fig mover cielo y tierra
s silo gre vse a la fuerza ahorcan
sila napravi človeka iznajdljivega la necesidad hace maestro
iz sile napraviti vrlino hacer de (la) necesidad virtud, sacar fuerzas de flaqueza
ukloniti se sili ceder a la fuerza
uporabiti silo usar de fuerza
zbrati vse sile (moči) cobrar fuerzas
sila kola lomi la necesidad no conoce leyes, la necesidad carece de ley, vientre ayuno no oye a ninguno (ali no tiene orejas)

sklépati glej skleniti

sklepati iz (česa) deducir, inferir de (a/c)
iz tega se sklepa de ello de deduce, de ello se infiere
zaradi česar sklepamo, da ... por lo cual concluimos que...

skočíti saltar; dar un salto

skočiti na glavo dar una zambullida, zambullirse
skočiti čez jarek saltar una zanja
skočiti v oči (fig) saltar a la vista, ser evidente
skočiti iz postelje saltar de la cama
skočiti skozi okno saltar por la ventana
skočiti v stran hacer un salto hacia un lado
skočiti na tla saltar en tierra
skočiti od veselja saltar de alegría
skočiti v vodo saltar (ali tirarse) al agua
skočiti iz kože (fig) exasperarse; ponerse fuera de sí; fam salir de sus casillas; estallar

skódla ripia f

streha iz skodel tejado m de ripias
pokriti (pokrit) s skodlami cubrir (cubierto) con ripias

skrájnost extremo m

iz skrajnosti v skrajnost de extremo a extremo
iti, priti do skrajnosti llegar al último extremo
iti (pasti) iz ene skrajnosti v drugo pasar de un extremo a otro
tirati stvari do skrajnosti extremar las cosas, llevar las cosas al extremo
skrajnosti se dotikajo (se privlačijo) los extremos se tocan

skríl(avec) pizarra f ; geol esquisto m

črtnik iz skrilavca pizarrín m
glinasti skrilavec pizarra arcillosa
strešni skrilavec pizarra para techar

skrivnóst secreto m

globoka skrivnost misterio m, arcano m
javna skrivnost secreto m a voces
izbrbljati, odkriti skrivnost divulgar, revelar un secreto
odkriti, priti do skrivnosti averiguar (ali dar con) el secreto
uvesti koga v skrivnost poner a alg en el secreto
biti uveden v skrivnost estar en el secreto
obdržati skrivnost guardar el secreto
nimam skrivnosti pred teboj no tengo secretos para ti
izvabiti skrivnost iz koga sonsacar un secreto a alg

sledíti seguir; suceder (a)

slediti iz seguirse de, inferirse (de)
kot sledi como sigue
nadaljevanje sledi continuará
slediti modi seguir la moda
iz tega sledi de ello sigue
nato sledi síguese a ello
sledite mi! ¡síganme ustedes!
slediti komu tik za petami seguir a alg muy de cerca, fig fam ir pisando a alg los talones

smér dirección f ; sentido m ; (kurs) rumbo m , derrota f ; fig (tendenca) tendencia f , orientación f ; (v umetnosti) escuela f

v smeri proti en dirección hacia
iz smeri od procedente de
s smerjo k, v con dirección a
v vse smeri en todas las direcciones
v obratni smeri en sentido inverso
v premi ravni smeri en línea derecha, (naravnost) todo derecho
sprememba smeri cambio m de dirección
vlak iz smeri (od), v smeri v tren m procedente de..., con destino a...
smer pohoda (poleta, vetra) dirección de marcha (de vuelo, del viento)
določiti smer ladje arrumbar
iti v smeri k tomar la dirección de
iti v drugo smer tomar otra dirección, tomar otro rumbo (tudi fig)
izgubiti pravo smer desorientarse
spremeniti smer cambiar de dirección

smŕten de muerte, mortal; fatal, mortífero, deletéreo

smrten primer muerte f
smrtni primeri fallecimientos m pl, defunciones f pl (zlasti v statistikah)
smrtna bledica palidez f cadavérica
smrtna celica cámara f de ejecución
smrtni greh (rel) pecado m mortal
smrtni boj agonía f, último trance m
smrtno hropenje estertor m de la agonía
smrtna kazen pena f capital, pena de muerte
smrtne muke angustias f pl mortales
smrtna nevarnost peligro m de muerte
rešiti koga iz smrtne nevarnosti salvar la vida a alg
smrtno oznanilo (v časopisu) esquela f de defunción; (s pismom) esquela mortuoria
smrtna obsodba sentencia f de muerte
smrtni padec caída f mortal
smrtna postelja lecho m de muerte
smrtna rana herida f mortal
smrtno sovraštvo odio m mortal
smrtno spanje sueño m de muerte
smrtni strah angustias f pl mortales
prestajati smrtni strah pasar angustias mortales, estar con el alma en un hilo
smrtna ura hora f de la muerte, hora f suprema, última hora f
smrtni udarec golpe m mortal; (milostni) golpe m de gracia
smrtni vzrok causa f de la muerte
smrtni žarki rayos m pl mortíferos