ravnotéžje equilibrio m (tudi fig)
stabilno (labilno) ravnotežje equilibrio estable (inestable)
držati (izgubiti, zopet vzpostaviti, motiti) ravnotežje mantener (perder, restablecer, alterar) el equilibrio
zopet najti ravnotežje volver a hallar el equilibrio
biti v ravnotežju estar en equilibrio
spraviti v ravnotežje (iz ravnotežja) equilibrar (desequilibrar)
držati si (medsebojno) ravnotežje equilibrarse
Zadetki iskanja
- razdálja distancia f
(med)osna razdalja (med 2 osema) distancia entre ejes
varnostna razdalja (promet) distancia prudencial
zavorna razdalja distancia recorrida con freno echado
v razdalji (petih km) a una distancia (de cinco kilómetros)
na kratko (dolgo) razdaljo a corta (larga) distancia
iz ustrezne razdalje a respetable distancia - rázlog razón f , motivo m ; móvil m ; causa f ; porqué m
iz tega razloga por esta razón, con este (ali tal) motivo; por este motivo
iz očitnih (razumljivih) razlogov por razones obvias (fáciles de comprender)
iz obrazloženih razlogov por las razones expuestas
iz razloga, da ... (ker ...) a causa de; porque
in sicer (to) iz utemeljenih razlogov y con fundada razón por ello
iz kakšnega razloga? ¿por qué razón?, ¿por qué motivo?
iz zdravstvenih razlogov por motivos (ali razones) de salud
brez vsakega razloga sin (ningún) motivo; inmotivadamente; sin (ninguna) razón
razlogi za sum motivos m pl de sospecha
odločilen razlog factor m decisivo
opravičevalen razlog argumento m justificativo, jur causa f de justificación
(to je) razlog več razón de más
ni razloga za razburjanje no hay motivo para alterarse
(ne) imeti razlog(a) za ... (no) tener motivo para
dati razlog za dar lugar a, dar pie para, dar motivo a (ali para)
navesti kot razlog invocar como razón - razmere condiciones f pl ; circunstancias f pl ; situación f
ekonomske razmere situación económica
klimatske razmere condiciones climatológicas
vremenske razmere condiciones atmosféricas (ali meteorológicas)
v teh razmerah en estas circunstancias
izhajati iz skromnih razmer ser de origen humilde
prilagoditi se razmeram acomodarse a las circunstancias
živeti v udobnih razmerah vivir desahogadamente
živeti preko svojih razmer gastar más de lo que los ingresos permiten - razváda mala costumbre f ; vicio m
iz (gole) razvade de (ali por) vicio
odvaditi koga razvade quitar un vicio a alg
privzeti razvado, navzeti se razvade contraer un vicio - razvíden evidente, claro, manifiesto; obvio
iz tega je razvidno, da ... ello muestra que... ello pone de manifiesto que... de ello se infiere (ali deduce) que... - razvídeti inferir (iz de) ; juzgar (iz por) , colegir (iz de)
iz tega razvidimo, da ... de ello se infiere que... - réd
1. (urejenost) orden m ; regla f
v redu en orden, bien ordenado, (potni list, dokument) en regla
zaradi reda para el buen orden
po abecednem (kronološkem) redu por orden alfabético (cronológico)
besedni red orden de las palabras
dnevni red orden del día (tudi fig)
hišni red reglamento m (ali régimen m) interior de la casa
javni red orden público
socialni red orden social
vozni red horario m de trenes
vrstni red sucesión f, orden m
cesta I. reda carretera f de primer orden
izpitni red reglamento m de exámenes
cestni prometni red reglamento m de tráfico
v dobrem redu (teh) en buen estado de funcionamiento
v najlepšem redu perfectamente, en el mejor orden
ne biti v redu (teh) no funcionar
biti na dnevnem redu estar al orden del día, (fig) ser cosa corriente
dati na dnevni red incluir en el orden del día
črtati (umakniti) z dnevnega reda retirar del orden del día
preiti na dnevni red pasar al orden del día
držati v redu mantener en orden (ali en buen estado)
iti v gosjem redu ir en fila india
motiti red perturbar (ali alterar) el orden
pozvati k redu llamar al orden
prinesti red v kaj poner orden en a/c
priti iz reda salir del orden; perturbarse; teh desarreglarse
spraviti v red ordenar; poner (ali colocar) en orden; regularizar; arreglar; normalizar
(zopet) vzpostaviti red (r)establecer el orden
2. (odlikovanje) orden f ; condecoración f ; medalla f , cruz f
red hlačne podveze Orden f de la Jarretera
podeliti komu red conceder a alg una condecoración, condecorar a alg
3. (cerkveni itd.) orden f
meniški redovi órdenes f pl monásticas
malteški red orden f de Malta
nemški viteški red (hist) Orden Teutónica
viteški red orden f de caballería
templjarski red orden f del Temple
stopiti v frančiškanski red ingresar en la Orden Franciscana
4. (šolska ocena) nota f
prinesti slabe rede (iz šole) traer malas notas - resumírati (povzeti) resumir
rešenec iz brodoloma el rescatado de un naufragio - rešíti salvar (pred de) ; (problem) solucionar; resolver ; (uganko) adivinar; encontrar la solución (de)
rešiti se salvarse, ponerse en salvo
rešiti (se) česa librar(se) de a/c
rešiti se z begom salvarse huyendo
reši se, kdor se more! ¡sálvese quien pueda!
rešiti položaj salvar la situación
rešiti koga iz nevarnosti salvar a alg de un peligro
ugodno rešiti prošnjo despachar favorablemente (ali dar curso favorable a) una solicitud; atender (ali estimar) una solicitud - rôjstvo nacimiento m
pred (po) Krist. rojstvom (-vu) antes (después) de Jesucristo
pri rojstvu al nacer
od mojega rojstva (dalje, naprej) desde mi nacimiento
po rojstvu iz ... oriundo, natural (de)
Francoz po rojstvu francés de origen, de nacionalidad francesa
omejevanje rojstev limitación f de la natalidad
kontrola (reguliranje) rojstev control m (regulación f) de los nacimientos
nazadovanje (povečanje) rojstev descenso m (aumento m) de natalidad
preprečevanje rojstev prevención f de nacimientos
število rojstev (rodnost) natalidad f - rôka mano f ; (do rame) brazo m
roke proč! ¡manos quietas!, ¡no se toque esto!
roka! (nogomet) ¡mano!
roke kvišku! ¡manos arriba!
od rok (oddajen) apartado, remoto, alejado
roko na srcé! ¡cada uno meta la mano en su pecho!
z mojstrsko roko de mano maestra
z odprtimi rokami (con) los brazos abiertos
z rokami v žepu (brezdelno) mano sobre mano
(na)pisan z roko escrito a mano
s polnimi rokami a manos llenas
(osebno) v (lastne) roke (predati pismo) en propia mano
pod roko bajo mano, (skrivaj) secretamente, subrepticiamente
iz prve (druge) roke de primera (segunda) mano
politika močne roke política f enérgica (ali de mano dura)
železna roka mano f de hierro
z zvezanimi rokami in nogami atado de pies y manos
stisk rok(e) apretón m de mano(s)
on je moja desna roka (él) es mi mano derecha
to je v božjih rokah Dios dirá
brati iz roke leer en (las rayas de) la mano
to je v njegovih rokah (fig) está en su mano, de él depende, a él toca decidir
biti v rokah koga ser en manos (ali en poder) de alg
za to dam roko v ogenj pondría por ello mis manos en el fuego
dati roke proč od (fig) desistir de, no preocuparse más de
imam zvezane roke (fig) tengo las manos atadas
imeti proste roke za tener libertad para, tener carta blanca
imeti čiste (umazane) roke tener las manos limpias (sucias) (tudi fig)
imeti mrzle (tople) roke tener las manos frías (calientes)
imeti srečno roko tener buena mano
imeti polne roke dela estar agobiado de trabajo
imeti pri roki tener a mano, tener al alcance de la mano
imeti koga v rokah (fig) tener a su merced a alg, fam tener a alg metido en el bolsillo
iti z roko v roki ir (cogidos) de la mano
dobro mu gre od rok se da mucha maña (para)
izpustiti kaj iz rok dejar escapar de las manos a/c
nositi koga na rokah (fig) fam traer en palmitas a alg; mimar a alg; mirarse en los ojos de alg
oditi praznih rok irse con las manos vacías
pasti v slabe roke caer en malas manos
položiti roko na koga poner a alg la mano encima
prekrižati roke cruzarse de brazos, estar mano sobre mano; estar con los brazos cruzados
prositi dekle za roko pedir la mano de una muchacha
pustiti komu proste roke dar carta blanca a alg; dejar plena libertad de acción a alg
priti v druge roke pasar a otras manos, cambiar de dueño
dati (podati) roko komu dar (tender) la mano a alg
stisniti (stresti) komu roko estrechar la mano a alg
umiti si roke (v nedolžnosti) (fig) lavarse las manos (en inocencia)
viti roke retorcerse las manos
vzeti kaj v roke tomar a/c en la mano, fig encargarse de (ali tomar por su cuenta) a/c
živeti od dela svojih rok vivir (del trabajo) de sus manos
živeti iz rok v usta vivir al día
roka roko umiva una mano lava la otra; una mano con otra se lava; amor con amor se paga; fam hoy por mí, mañana por ti
bolje vrabec v roki kot golob na strehi más vale pájaro en mano que buitre volando
braniti se z rokami in nogami defenderse con uñas y dientes - rokàv manga f
rečni (morski) rokav brazo m de río (de mar)
brez rokavov sin mangas
kratek (dolg, 3/4) rokav manga corta (larga, tres cuartos)
nabran rokav manga de farol (ali de jamón)
iz rokava stresti (fig) sacarse de la manga; improvisar
to se ne strese kar iz rokava eso no puede improvisarse, fam eso no se trae en la manga
zavihati (si) rokave arremangarse - rokavíca guante m
glazé rokavica guante de cabritilla
s krznom podložena rokavica guante forrado de piel
rokavica palčnik mitón m
železna rokavica guantelete m
trgovina z rokavicami guantería f
boksarska (usnjena, iz sukanca, zaščitna) rokavica guante m de boxeo (de piel, de hilo, protector)
rokavica iz irhovine (semiša) guante de ante (ali de gamuza)
z rokavicami ravnati s kom tratar a alg con sumo cuidado (ali con guante de seda)
vreči rokavico komu (fig) arrojar el guante a alg
pobrati, sprejeti rokavico (fig) recoger el guante
obleči (sleči) rokavice ponerse (quitarse) los guantes - roženína anat queratina f ; asta f
glavnik, gumb iz roženine peine m, botón m de asta - samó sólo, solamente, meramente ; A no más
samo on sólo él, nadie sino él, nadie más que él
samo on ne excepto él, (todos) menos él
imam samo še 1000 peset no tengo más que mil pesetas
ne samo ..., temveč tudi ... no sólo... sino también...
samo enkrat una sola vez
(to so) samo besede (son) palabras vacías
samo iz radovednosti (iz vljudnosti) por mera curiosidad (por pura cortesía)
samo tega ne delaj! ¡guárdate de hacer eso! - samogóltnost egoísmo m
iz samogoltnosti por egoísmo - sápa aliento m ; (dih, dihanje) respiración f
brez sape jadeante, sofocado
v eni sapi de un aliento
neprijetna sapa iz ust aliento fétido
priti ob sapo, izgubiti sapo perder el aliento
priti zopet k sapi recobrar el aliento
sapo zajeti (loviti), priti do sape tomar aliento
zadrževati sapo contener la respiración
vzeti sapo (tudi fig) tomar aliento
ne komu dati, da pride do sape (fig) tener a alg continuamente ocupado, mantener a alg en tensión
sape mu je zmanjkalo (fig) se quedó sin respiración, se le cortó la respiración
v isti (eni) sapi se je smejal in jokal reía y lloraba todo junto - sebíčnost egoísmo m ; interés m personal; propio provecho m
ravnati iz sebičnosti obrar por interés, obrar interesadamente - sêdlo (jezdno) silla f (de montar) ; (bicikla) sillín m
žensko sedlo silla f de señora
gorsko sedlo collado m, (prelaz) puerto m
tovorno sedlo albarda f
ogrsko sedlo silla f de paseo
namestiti (sneti) sedlo ensillar (desensillar) el caballo
jahati brez sedla montar en pelo
trdno sedeti v sedlu estar firme sobre los estribos, fig estar en posición bien asegurada, ser dueño de la situación
ne sedeti trdno v sedlu (fig) estar con un pie en el aire
vreči koga iz sedla desarzonar a alg, desmontar (ali descabalgar) a alg, fig suplantar a alg
zavihteti se v sedlo subir a caballo