Franja

blokáda blockade

ekonomska blokáda economic blockade
začeti (opustiti, prebiti) blokádo to impose (to raise, to run) a blockade

bob¹ botanika broad bean, horsebean

to je bob ob steno figurativno that is a waste of time
kot da bi bob ob steno metal you might as well talk to the cat
vse je bob ob steno pri njem it's a waste of breath talking to him
moje besede so bob ob steno my words are like water on a duck's back
reči bobu bob to call a spade a spade

bòb fève ženski spol

bob ob steno metati faire des efforts inutiles, perdre son temps, prêcher dans le désert, parler à des (ali aux) sourds (ali pour rien)
to je bob ob steno c'est peine perdue, c'est inutile, en vain

bòb¹ (bôba) m

1. bot. (rastlina, plod) fava (Vicia faba):
pren. biti bob ob steno essere inutile, vano
pren. reči bobu bob, popu pop dire pane al pane e vino al vino, chiamare le cose col loro nome
pren. iz boba se izdreti raccapezzarsi
pren. to je bilo takrat, ko je bil še bob v klasju in pšenica v stročju (nelle fiabe) questo non accadde mai

2. caccola

3. bot.
volčji bob lupino (Lupinus)

bòb haba f

metati bob ob steno (fig) hacer esfuerzos inútiles
to je bob ob steno (fig) son esfuerzos baldíos

bóben drum

priti na bóben (figurativno) (pod stečaj) to crash, to go bankrupt, to bust, to go bust; to tail; to come under the (auctioneer's) hammer
toliko se razume na to kot zajec na bóben he hasn't the faintest idea (ali the faintest); he hasn't got a clue

bodálo dagger; poniard; (škotsko) dirk

zabosti z bodálom to stab, to dirk, to poniard

bódec bodíca point; prickle; prick; spine; (trn) thorn; (kovinska) spike, barb

biti poln bodic to bristle with prickles

bodóč future; coming; next

v bodóče in the future, in times to come, for the future; henceforth; from this time on; hereafter, henceforward
moj bodóči mož, moja bodóča žena my intended
njen bodóči mož her future husband, her intended, her husband to-be
njegova bodóča žena his wife-to-be
bodóči župan the mayor elect

bodóčnost (-i) f

1. futuro:
načrti za bodočnost progetti per il futuro

2. futuro, avvenire; poi:
boljša bodočnost un futuro, un avvenire migliore
FRAZEOLOŠKA/TERMINOLOŠKA RABA:
fant ima še bodočnost è un giovane di belle speranze
vse to je še pesem bodočnosti tutto ciò è ancora nelle mani di Dio
preteklost in bodočnost il prima e il poi

bodóčnost porvenir m , futuro m

v najbližji, neposredni (daljni) bodočnosti en un futuro próximo (lejano)
negotova bodočnost porvenir incierto
imeti pred seboj sijajno bodočnost tener ante sí un brillante porvenir
načrti za bodočnost planes m pl para el futuro
napovedovati, prerokovati bodočnost predecir el futuro
to bo povedala (pokazala) bodočnost eso el tiempo lo dirá

bóg God; the Lord; deity

o bóg! dear me!
moj bóg! good Heavens!, good Lord!
daj bóg God grant!, would to God!; I wish to goodness!, I wish to God!
bóg ne daj!, bóg obvaruj! God forbid!, zastarelo God forfend!; touch wood!
bóg z Vami! God speed you!
zbogom! goodbye, farewell!
bógu podoben godlike
vsemogočni bóg God Almighty
bógu vdan devout, pious
tako mi bóg pomagaj! so help me God!
(bil je) prizor za bógove (it was) a sight for sore eyes
to je kot od bóga poslano it's a godsend
bóg (si ga) vedi God knows, I don't
bogve arhaično God wot
bogve zakaj goodness (ali God) knows why
bogve, kdo je to rekel I wonder who said it
če bóg da please God, God willing
moj bóg, kaj pa delate? for God's sake, what are you doing?
stati kot lipov bóg (figurativno) to stand like a graven image; to stand stock-still
človek obrača, bóg pa obrne man proposes, God disposes; God commands, man obeys
bóg je najprej sebi brado ustvaril charity begins at home

bóg (-á) m

1. rel. (v enoboštvu, v krščanstvu) Dio, Iddio; Signore; Altissimo; pog. Domineddio, Padreterno:
častiti, moliti boga venerare, pregare Dio
verovati v boga credere in Dio
vsemogočni, večni bog onnipotente, eterno Dio
bog oče Dio Padre
pred smrtjo spraviti se z bogom in punto di morte conciliarsi con Dio, ricevere l'Estrema Unzione

2. rel. (v mnogoboštvu) dio pl. gli dei:
sončni bog, bog vojske il dio del sole, della guerra
bogovi na Olimpu gli dei dell'Olimpo
pren. živeti ko mali bog vivere come un papa

3. (v medmetni rabi)
a) (za izražanje začudenja, navdušenja) sant'Iddio, santo cielo:
ljubi bog, ali je to mogoče sant'Iddio, santo cielo, è mai possibile
b) (za izražanje nejevolje, nestrpnosti)
bog nebeški, za boga milega, za boga svetega sant'Iddio, per l'amor di Dio
c) (za izražanje strahu, vznemirjenja) oddio:
moj bog, saj ne bom zdržal oddio, non ce la farò
č) (za izražanje dvoma, negotovosti)
bog vedi, kod hodi chissà dov'è
če bog da, se bomo kmalu videli se Dio vuole, presto ci rivedremo
d) (za izražanje svarila, opozorila)
bog varuj, da bi kaj takega storil Dio non voglia, Dio ce ne scampi e liberi che tu faccia qualcosa di simile
e) (za izražanje hvaležnosti, zadovoljstva)
dobro smo opravili, hvala bogu ce l'abbiamo fatta, grazie a Dio, grazie al cielo
f) (za izražanje najboljše želje):
bog daj srečo, zdravje! buona fortuna!; salute!
(pri pozdravu) 'Dober večer!' 'Bog daj!' 'Buona sera!' 'Buona sera!'

4. pren. (človek, ki ima veliko veljavo):
v vasi je bil mali bog in paese comandava lui

5. pren. (najvišji vzor) dio:
njegov bog je denar il denaro è il suo dio
FRAZEOLOŠKA/TERMINOLOŠKA RABA:
bog ga tepe è perseguitato dalle disgrazie
bibl. dati cesarju, kar je cesarjevega, bogu kar je božjega dare a Cesare ciò che è di Cesare e a Dio ciò che è di Dio
pren. bogu čas krasti oziare, poltrire
pren. živeti bogu za hrbtom abitare a casa del diavolo
pren. držati se ko lipov bog starsene in disparte, zitto
pren. kaj narediti, da se bog usmili fare qcs. alla carlona
PREGOVORI:
človek obrača, bog obrne l'uomo propone, Dio dispone; non cade foglia che Dio non voglia
bog je sam sebi najprej brado ustvaril il primo prossimo è me stesso
pomagaj si sam in bog ti bo pomagal chi s'aiuta Iddio l'aiuta
bog ne plača vsake sobote Dio non paga il sabato

bogástvo riches pl, wealth, wealthiness; richness (z of, in); opulence; affluence; (obilje) profusion

besedno bogástvo a wealth of words
gnati se za bogástvom to scramble for wealth

bogát rich (z in, with); wealthy; well off; affluent, opulent; (obilen) abundant, copious

zelo, neizmerno bogát enormously rich; as rich as Croesus
bogáta izbira a wide selection
bogáta pojedina a rich feast
bogáta rima rich rhyme
bogáta zemlja rich (ali fertile) soil
bogáta žetev a rich harvest, heavy crop, bumper crop
z zlatom bogáta ruda an ore rich in gold
bogát z živino rich in cattle
bogáto ilustriran profusely illustrated
biti zelo bogát to be rolling in money, to be made of money
biti bogát z to be rich in
postati bogát to become rich

bógve God knows; goodness knows; arhaično God wot

bógve kdaj bo prišel God knows when he will come
bógve kdo je to rekel I wonder who said it
Je to res? - Bogve. Is that true? - I wonder.
ne bógve kako dobra kakovost second-rate quality
bógve zakaj goodness (ali God) knows why
do bógve kdaj (figurativno) till the cows come home

bógvé qui sait, on ne sait

to ni bogve kaj ce n'est pas grand-chose
ni bogve kako pameten il n'est pas bien intelligent

bòj fight (tudi figurativno), fighting; (oborožen) combat; (bitka) battle, engagement, action; (bojevanje) struggle (za for, z with); (spopad) encounter, (praska) skirmish; (tekmovanje) contest, match; (spor, figurativno) conflct

hud težak bòj hard, heavy fighting
bòj moža proti možu, bòj od blizu hand-to-hand fighting, dog-fight, close combat
vroč bòj a ding-dong fight
v vročem bòju in the heat of the battle
surov bòj rough-and-tumble fight
neodločen bòj drawn battle
bòj na nož fight to the finish, skin-game
bòj na življenje in smrt life-and-death struggle; all-in fighting, a deadly fight
bòj za obstanek struggle for life, struggle for existence
smrtni bòj death agony
poulični bòji street fighting
bòj nazorov conflict of opinions
politični bòji political conflicts
duševni bòj mental strife, mental struggle
volilni bòj election contest, election campaign
pripravljen za bòj ready to fight, (na morju) decks cleared for action
sposoben za bòj able to fight, in fighting trim
nesposoben za bòj disabled, out of action
bíti (bijem) bòj to fight a battle
izločiti iz bòja to put out of action
ne izbirati sredstev za bòj to fight with one's gloves off
izzvati na bòj to challenge; to throw down the gauntlet
pasti v bòju to be killed in action, to fall in action
sprejeti bòj (figurativno) to accept the challenge, to pick up the gauntlet; to accept battle
spustiti se v bòj to join battle

bója (morska) buoy

pričvrstiti na bójo to secure to a buoy

bojázen anxiety, apprehension; fear; pogovorno funk; fright, dread

brez bojázni without fear, fearless
iz bojázni pred from fear of
razpršiti (si) bojázen to dispel one's apprehensions