ēluviēs (star. ēloviēs) -ēī, f (ēluere)
I. med. izliv, iztok, odtok, izstop (vode): eluvie maris crescente unda T., eluvies aquarum Lact., ventris Aur. driska, eloviem facere per ventrem Luc. ap. Non. trebuh (telo) klistirati; abs. poplava, povodenj: eluvie mons est deductus in aequor O.; pren.: illa … eluvies civitatis Ci. potop.
— II. pass. met.
1. izplavljena nesnaga, umazana voda, blato, grez: Pall., siccare eluviem Iuv., oppida crebris ad eluviem cuniculis cavata Plin., sordium enormis eluvies Ap.
2. kar nastane po preplavitvi
a) mlaka, luža: in proxima eluvie … pueros exponunt L.
b) izplavljena globel, grapa, prepad: circumiri brevi spatio poterat eluvies Cu., voragines eluviesque praeruptae Cu., torrentes et eluvies iter morabantur Cu.
Zadetki iskanja
- emanación ženski spol izliv, izpuhtevanje, emanacija
- ēmānātiō -ōnis, f (ēmānāre) izliv, iztok: Vulg.
- embocadero moški spol ustje, izliv
- épanchement [epɑ̃šmɑ̃] masculin, médecine izliv; figuré čustveni izliv, efuzija
épanchement de sang (médecine) krvni izliv
avoir besoin d'épanchement čutiti potrebo po čustvenem izlivu - Erguß, Erguss, der, Medizin izliv (tudi figurativ)
- éruption [erüpsjɔ̃] féminin izbruh, erupcija; kožni izpuščaj; izliv (de sang krvi)
éruption volcanique vulkanski izbruh
éruption de joie, de colère izbruh veselja, jeze
volcan masculin en éruption delujoč, živ vulkan
le volcan entre en éruption vulkan začne bruhati - espansione f
1. ekspanzija:
espansione coloniale kolonialna ekspanzija
2. fiz. ekspanzija, raztezanje:
espansione di un gas raztezanje plina
3. odebelina, razširjenje
4. prodiranje, širjenje; rast:
l'espansione di una civiltà širjenje civilizacije
fase di espansione faza ekspanzije, rasti
5. izliv (čustev) - esplosione f
1. eksplozija, pok:
un'esplosione assordante oglušujoča esksplozija
esplosione demografica demografska eksplozija
2. izbruh, izliv:
un'esplosione d'ira izbruh jeze; med. izbruh (bolezni) - extravasation [ekstrævəséišən] samostalnik
medicina izliv (krvi) - extravasation [-vazasjɔ̃] féminin, médecine izliv
- exutoire [ɛgzütwar] masculin, vieilli, médecine umeten čir; odliv, izliv; figuré ventil
un exutoire à sa colère (figuré) ventil za njegovo (svojo) jezo - eyección ženski spol izliv, izmet
- faux, faucis, f, v sg. le abl. fauce: Varr., Ci., O., Mart. Nom. samo pri Cael.; navadno pl. fauces -ium, f
I.
1. žrelo = začetek požiralnika: os devoratum fauce cum haereret lupi Ph., summum gulae fauces vocantur Plin.
2. sinekdoha:
a) grlo, goltanec: istis faucibus tantum vini exhauseras Ci., fauces raucae Lucr., pocula arente fauce trahere H., onus infelix elisa fauce pependit O., (aquas) si quis faucibus fausit O.; pren.: faucibus teneor Pl. nož imam pod grlom, premit fauces defensionis tuae Ci. duši = onemogoča tvoj zagovor, cum faucibus premeretur ker mu je šlo za vrat, glavo.
b) žrelo: lippiunt fauces fame Pl. ščemi, skeli, lupam catuli faucibus exspectant siccis V. s suhim (= lačnim) žrelom; pren.: eripite nos ex eorum faucibus Ci., urbem ex belli faucibus eripere Ci., ex faucibus fati eripi Ci., urbes e faucibus Hannibalis ereptae L., praedonis faucibus eripere Plin. iun.
c) vrat: fauces russa galli Enn. fr. podbradki, fauces prehendere Pl., laqueo innectere fauces O., frangere fauces laqueo Lucan. fauces manu opprimere Suet.; pren.: Catilina cum exercitu faucibus arguet S. se nam je obesil na vrat, nam visi na vratu.
č) usta: vix equidem fauces haec ipsa in verba resolvo O.
3. meton. požrešnost: lupus fauce improbā incitatus Ph. —
II. pren. (le v pl.)
1. žrelo, prepad, duplina, votlina: patefactis terrae faucibus Ci., fauces montis (Aetnae) Lucr. žrelo, talis sese halitus atris faucibus effundens V., rupto Acheronte vorago pestiferas aperit fauces V., Orci f. Val. Fl., Ap., Arn.
2. ozek dohod, vhod: f. macelli Ci., portūs C., Averni, Orci, Taenuriae V., portae L., in valle arta faucibus utrimque obsessis L. f. iugi Cu., urbis, Hadriani maris Fl.; occ.
a) prehoda (hodnika) na obeh straneh arhiva (tablīnum), ki vodijo v večji peristil: Vitr.
b) pictae fauces Enn. ap. Ci. pobeljeni vhod (pobeljene pregraje) v cirkusu
c) ustje, izliv (struga) vodovja: Plin., cava flumina siccis faucibus … coquebant V., palus … caecas stagnante voragine fauces laxat Sil., f. ductūs (vodovoda) Front.
3. soteska, klanec, ožina: f. salti (= saltūs) Acc. fr., castra sunt in Etruriae faucibus conlocata Ci., f. angustae L., V., artae T., artissimae Cu., cavi montis Fl.
4.
a) zemeljska ožina, medmorje: erat posita Corinthus in faucibus Graeciae Ci., artae fauces (Isthmi) L., tum paeninsula erat, … artis faucibus cohaerens Acarnaniae L., Siciliam ferunt angustis quondam faucibus Italiae adhaesisse Iust.
b) morska ožina, preliv: f. Abydi (= Hellespontus) V., f. Hellesponti L., ubi primum e faucibus angustis panditur mare L., f. Bospori Plin. - fiōtto m
1. val; izbruh, izliv:
un fiotto di sangue izliv krvi
2. pog. godrnjanje, cmerjenje - flow2 [flou] samostalnik
tok, dotok; plima; ploha; poplava; izliv; obilje; količina produkcije; pridelek
ebb and flow plima in oseka
flow of spirits živahnost, vesela narava
flow of soul izliv čustev - Flußmündung, Flussmündung, die, izliv (reke)
- foce f izliv, ustje:
metter foce izlivati se - fuoriuscita f izliv:
la fuoriuscita di sangue dal naso izliv krvi iz nosu - fūsiō -ōnis, f (fundere) liv, litje, od tod
1. izliv, iztok, izlitje: sanguinis Ambr.; metaf.: mundum deum dicit esse et eius (dei) animi fusionem universam Ci., f. tenuis stellarum Vitr.
2. topljenje, raztop: si quis nummum falsa fusione formaverit Cod. Th.