Franja

Zadetki iskanja

  • lāscīvia -ae, f (lascīvus)

    1. (v blažjem pomenu) igra, šala, razposajena (prešerna, objestna) veselost, objestnost, (ne)porednost, nagajivost: ut „profectione laeti piscium lasciviam intuerentur“ Pac. ap. Ci. živahno gibanje, hilaritas et lascivia, lusus atque lascivia, nec lasciviā nec risu Ci., laeta l. Lucr., ut nudi iuvenes … Pana venerantes per lusum atque lasciviam currerent L., quem non in iocos vocabit lascivia Sen. ph., ferunt Vettium Valentem lasciviā in praealtam arborem conisum, interrogantibus … respondisse … T., audacis lasciviae pretium est voluptas spectantium T. drzne igre (o plesu med meči), priorem lasciviam repetere Plin. iun. (o delfinih); metaf. o neosebnih subj.: naturae l. Plin.; šalj.: o virgarum lascivia Pl. o ti, na čigar hrbtu pogosto objestno plešejo šibe = ki jih pogosto dobiš s šibami po hrbtu.

    2. (v slabem pomenu)
    a) objestnost, prešernost, prevzetnost, prevzetíja, napihovanje, arogantnost, nadutost, ošabnost, samovšečnost, samopašnost, neugnanost, razbrzdanost, razuzdanost, razposajenost, nezmernost, razpuščenost: (naspr. continentia, modestia): lasciviam a vobis prohibetote L. ne bodite prevzetni, maledicendi l. Q., quas (sc. faces) in vacuas domos et inania templa per lasciviam iaculabantur T. iz objestnosti, Claudius … theatralem populi lasciviam severis edictis increpuit T., Plinio in poëmatis lasciviam, in moribus constitisse censuram Aus.; v pl.: temulentiae lasciviae Val. Max., Messalina paribus lasciviis ad cupidinem et fastidia T. enako muhasta (hudomušna); occ. evfem. nasladnost, razkošje, sla, pohotnost, poltenost, čutnost: quos soluto imperio licentia atque lascivia corruperat S., modestiam praeferre (javno (na zunaj) kazati) et lasciviā uti T. (o ženskah), oculorum lasciviā omnes feminas anteire Iust. v pohotnih pogledih, lascivias exercere cum filia Arn. svoji pohotnosti (svojemu pohotnemu poželenju) streči.
    b) (o slogu) nališpanost, nakičenost, prisiljenost, neobrzdanost: lascivia deliciaeque Q., recentis huius lasciviae flosculis capti Q.
  • lascivité [lasivite] féminin opolzkost, poltnost, pohotnost, lascivnost, pohujšljivost
  • libidine f

    1. pohota, pohotnost, sla:
    soddisfare la libidine potešiti slo

    2. ekst. sla:
    libidine di potere sla po oblasti
  • libidinosité [-nozite] féminin pohotnost, sladostrastnost; opolzkost
  • libīdō (stlat. lubīdō) -inis, f (libet, lubet)

    1. hlepenje, pohlep, želja, poželenje, mik, sla po čem, do česa, volja: ubi libido veniet nauseae Ca., quod cuique libido venerit Lucr., l. voluptatum Ci. poželenje po nasladah, cum sit hoc naturā commune animantium, ut habeant libidinem procreandi Ci., quamquam ipsa iracundia libidinis est pars; sic enim definitur iracundia: ulciscendi libido Ci., iuventus … in decoris armis et militaribus equis … lubidinem habebant S. mladino je mikalo lično orožje, tanta lubido cum Mario eundi plerosque invaserat S. tolikšna želja je obšla, nisi forte quem inhonesta et perniciosa lubido tenet potentiae paucorum decus atque libertatem suam gratificari S., ex libidine sanguinis T. krvoželjnost, krvoločnost, adulandi, assentandi T. slepo nagnjenje, aliquem libido urinae lacessit Gell. kdo mora mokriti (scati), koga tišči na stran; pesn. z inf.: est lubido orationem audire Pl., hunc inridere lenonem lubidost Pl., si sit peccasse libido O.

    2. napačno, polteno poželenje, (poltena, čutna) želja, (poltena, čutna) sla, (poltena, čutna) slast, naslada (tudi v pl.): poltenost, pohlep(nost), poželjivost, pohota, pohotnost, nasladnost, čutnost, sladostrastje, razkošnost, razbrzdanost, razuzdanost, razvratnost, razpašnost, (pre)drznost, nezmernost, nemoralnost, objestnost, samopašnost, samovolja: ut accendatur tua lubido Ter., libidine incensus Ci., lubidine accendi S., non libidinis causā libertinam duxit uxorem Ci. iz poltenosti, nullum signum libidinis N. pohlepa po nasladnosti, Sex. Tarquinium mala libido Lucretiae per vim stuprandae capit L. zla želja, zlobna sla (strast), libidinem muliebrem finire L. omejiti žensko samopašnost, libidinis in mares pronioris Suet.; poseb. pederastija, nečisto dečkoljubje (gr. παιδεραστία): puer emptus libidinis causā Ci.; (o živalih) = gonjenje, pojanje, poja, pojalica, ježalica: et in mare et in femina commiscendorum corporum mirae libidines Ci., ultima parte hiemis concitantibus libidinem cibis utriusque sexus accendenda venus est Col., equorum libido adhinniens Hier.; meton. pohotna, nemoralna, opolzka prikazovanja (prikazi, predstavitve) upodabljajočih umetnosti, opolzkosti: quis non frangeret eorum libidines, nisi illi ipsi, qui eas frangere deberent, cupiditatis eiusdem tenerentur? Ci., in poculis libidines caelare iuvit Plin., pinxit et minoribus tabellis libidines Plin.

    3. svojevoljnost, samovolja, samovoljnost, samohotnost, (dobra ali slaba) volja, trma, „muha“: iudicum Ci., nimia l. suffragandi Ci., lex erat libido tua Ci., muliebrem libidinem comprimere Ci. trmo ženske, ratio, quae in libidinem venit Ci. ki se komu zahoče, idcircone … nobilitas … rem publicam recuperavit, ut ad libidinem suam liberti servulique nobilium bona vexare possent? Ci. ali instruitur acies ad libidinem militum L. zgolj po (samo)volji, tako tudi: ea (sc. fortuna) cunctas res ex lubidine magis quam ex vero celebrat obscuratque S. bolj po samovolji, samovoljno; v enakem pomenu tudi samo: libidine Ci.
  • liviandad ženski spol nečistost, pohotnost, hotljivost; lahkomiselnost
  • lubricité [lübrisite] féminin opolzkost, pohotnost, poltenost, razuzdanost
  • lubricity [l(j)u:brísiti] samostalnik
    spolzkost, opolzkost
    figurativno izmikanje, nestalnost, omahljivost
    figurativno pohotnost, poltenost
  • lujuria ženski spol pohotnost, sla, razuzdanost
  • lussuria f pohota, pohotnost, sla
  • Lüsternheit, die, poželjivost, pohotnost
  • lustfulness [lʌ́stfulnis] samostalnik
    pohotnost, čutnost, poltenost
  • lūxus1 (po drugih lŭxus) -ūs, m (subst. iz nekega adj. *luxuros)

    1. bujna rod(ovit)nost zemlje in rastlin, bujnost, bohotnost: nimio ne luxu obtunsior usus sit genitali arvo V.

    2. metaf.
    a) sijaj(nost), nezmernost, razkošnost, razkošje: domus interior regali splendida luxu V., epulaeque ante ora paratae regifico luxu V., non ganeo et profligator ... sed erudito luxu T.
    b) α) razkošje, sijaj, prekomerna potratnost, potrata, poraba, zapravljanje, nepotrebna zapravljivost, razsipnost, razsipanje, gizda(vost): Q., Suet., Cl., in vino atque luxu (po drugih lustris) Ci., luxu atque desidiā corrupta civitas S., non se luxu (dat.) corrumpendum dedit S., per luxum et ignaviam aetatem agere S., ea omnia luxu antecapere S. z neverjetno hitrostjo, prenagljenostjo v uživanju, luxu fluere L., luxus atque libido L., libido et luxus Sen. ph., avaritia ac luxus T. β) pohota, pohotnost, razuzdanost, razbrzdanost, zanikrnost: adulescens luxu perditus Ter., effusi in luxum et epulas T., non alienus a luxu venerio Aur.
  • mollitia -ae, f in mollitiēs -ēī, f (mollis)

    1. mehkost, voljnost, prhkost: mollitia lanae, carnis, lapidis specularis, tofi Plin.

    2. gibčnost: mollitia cervicum Ci. afektirano gibanje glave naprej in nazaj.

    3. metaf.
    a) mehkočutnost, rahločutnost, obzirnost, popustljivost, prizanesljivost, občutljivost, krotkost, krotkosrčnost, ponižnost: agilitas mollitiesque naturae Ci., quā mollitiā sum animi ac lenitate Ci.; v slabem pomenu = mehkost, mlahavost, neodločnost, popustljivost, prizanesljivost, šibkost, slabotnost: animi est ista mollities, non virtus C., inertia et mollitia animi S., mollitia decretorum S. slabotni odloki, mollitia frontis Plin. iun. pomanjkanje drznega zaupanja vase (prepričanosti vase).
    b) razneženost, mehkužnost, mehkost, razkošnost, pohotnost: Pl., mollitiā fluere Ci., mollitiis fluens Vell., gens effeminata mollitie luxuriāque Iust., mollitia vocis Cl., mores lapsi ad mollitias Ci.; evfem. = nenaravno nečistovanje, homoseksualnost, pederastija: mollitia corporis T., tudi samo mollitia Sen. ph., mollities probrosa Plin.
  • nēquitia -ae, f in (redkeje) nēquitiēs -ēī, f (nēquam)

    1. ničvredna, neprimerna kakovost, pokvarjenost: aceti nequitiae inest virtus magnos ad usus Plin. v kisovi kislini, v kislini skisanega vina.

    2. metaf. nravstvena, moralna malopridnost, malovrednost, ničevost: qui alicui rei est, etiam eum ad nequitiam abducere Ter.; occ.
    a) mlahavost, nemarnost, lenoba, nedelavnost: iam me ipsum inertiae nequitiaeque condemno Ci., inertissimi homines, nescio quā singulari nequitiā praediti Ci.
    b) lahkomiselnost, lahkoumnost: malitia atque nequitia Corn., omnia mala, probra, flagitia in duabus rebus sunt: malitia atque nequitia Africanus ap. Gell., nequitiam admittere Pr. nezvestoba.
    c) zanikrnost, zanikrno gospodarstvo, razkošnost, razkošje, razuzdanost, pohotnost, pohota, poltenost, čutnost, poltena nasladnost, potratnost, potrata, razsipnost: aliquem ad nequitiam adducere Pl., Ter., fenestras alicui patefacere ad nequitiem Ter., luxuria atque nequitia Ci., mulierum morsus vestigia libidinis atque nequitiae Ci., quod filii nequitiam videret H., nequitiae fautores H., tandem nequitiae pone modum tuae H., nec Tityi iecur relinquit ales, nequitiae additus custos H., nos expulit ille: illum aut nequities aut vafri inscitia iuris H., nequitia est, quae te non sinit esse senem O., formam ne corrumpas nequitiae malis Pl., nequitias tellus scit dare nulla magis Mart.
    d) zavrženost, sramotnost, nesramnost, podlost, pokvarjenost, nemoralnost, nenravnost: qui istius insignem nequitiam nondum cernat Ci., officina nequitiae et diversorium flagitiorum omnium Ci.
  • paillardise [pajardiz] féminin razuzdanost, pohotnost; pluriel kvante, kvantanje
  • pēnis -is, m (iz *pes-nis; prim. skr. pásas- = gr. πέος in πόσϑη moško spolovilo = stvnem. fasal)

    1. rep: Naev. fr., Fest., caudam antiqui penem vocabant, hodie „penis“ est in obscaenis Ci. ep.; nav.

    2. metaf. moško spolovilo, moški spolni ud, penis: Ci. idr.; meton. pohota, pohotnost, nečistovanje: H., Iuv. idr., ventre, pene bona patria lacerare S.; kot ljubkovalna beseda: purissimus penis Suet. „prečisti picek“.
  • petulantia -ae, f (petulāns) nagajivost, objestnost, neresnost, razposajenost, prešernost, lahkomiselnost, nepremišljenost, frivolnost, (pre)drznost, nesramnost, pohotnost, škodoželjnost, zlonamernost, zlohotnost, hudobnost, zloradost (naspr. modestia, pudor): Col., Plin., Sen. ph., Pr., Suet. idr., petulantia a petendo nominata est Non., linguae Pl. prenaglo, nepremišljeno izrečene besede, petulantiae iniuriarum Gell. drzni napadi, ex hac parte pugnat pudor, illinc petulantia Ci.
  • pohòtljivōst ž, pȍhotnōst ž pohotnost
  • rázbludnōst ž, rȁzbludnōst ž pohotnost, nasladnost