pograbi|ti1 (-m) sich (etwas) greifen, neprehodno: zugreifen; raffen; grabežljivo: an sich raffen; (zagrabiti) schnappen (klobaso die Wurst, figurativno mapo seine Mappe)
| ➞ → popasti
Zadetki iskanja
- pograbi|ti2 (-m) agronomija in vrtnarstvo listje: zusammenrechen, zusammenharken, travo, pot: abrechen, abharken
- pògrabiti -īm
1. pograbiti: pograbiti novce i odjuriti
2. pograbljati, pograbiti: pograbiti sijeno, seno - pograbiti -im xx
1. a grebla
2. a strânge
3. a prinde; a lua - pograbíti to seize; to grasp; to take (ali to get, to catch, to lay) hold of
pograbíti priliko, priložnost to seize upon a chance, to seize an opportunity
hlastno pograbíti ponudbo to snap up an offer
(službeno) mesto je bilo takoj pograbljeno the job was snapped up at once
pograbíti koga za vrat to seize someone by the neck - pograbíti râteler ; figurativno prendre, saisir ; (z grabljami) ratisser
pograbiti priložnost saisir une occasion, profiter de l'occasion, figurativno empaumer la balle
pograbiti vse zaloge kositra na tržišču accaparer tous les stocks d'étain sur le marché - pograbíti i pográbiti -im
1. pograbljati, pograbuljati: pograbiti seno na travniku
2. pograbiti: pograbiti ves denar
3. zahvatiti, spopasti: kako ga je pograbilo za srce - pograbíti -grábim dov., захопи́ти -плю́ док.; підгребти́ -бу́ док., згребти́ -бу́ док.
- pográbiti (-im) perf. ➞ grabiti
1. agr. rastrellare (foglie, fieno); raccogliere, ammucchiare col rastrello; (očistiti z grabljami) rastellare, ripulire col rastrello; (poravnati z grabljami) spianare, livellare col rastrello
2. (prijeti; prevzeti) afferrare, abbrancare, aggrinfiare; cogliere, prendere:
pograbil ga je za roko l'afferrò per una mano
pograbil je klobuk in odšel afferrò il cappello e partì in gran fretta
pograbila ga je jeza, pograbil ga je obup fu colto dalla rabbia, dalla disperazione
impers. pograbilo ga je, da bi se ubil gli venne di farla finita, di ammazzarsi
pograbiti priliko, priložnost cogliere l'occasione
3. pren. accogliere (con interesse, partecipazione):
časopisi so novico takoj pograbili la notizia rimbalzò subito sulle pagine dei giornali - pográbiti arrebañar ; (seno) rastrillar
pograbiti priložnost aprovechar la ocasión - abbrancare2
A) v. tr. (pres. abbranco) zgrabiti, pograbiti
B) ➞ abbrancarsi v. rifl. (pres. mi abbranco)
abbrancarsi a qcs. oprijeti se česa - abharken pograbiti
- abrechen pograbiti
- absūmō -ere -sūmpsī (-sūmsī) -sūmptum
I.
1. docela porabiti (porabljati), (po)trošiti (naspr. parĕ,re): lumina (oculos) in fletūs Cat., duodecim milia in congiarium militum absumpta sunt Cu., absumptae in Teucros vires V., viribus absumptis O., purpura, quae teritur (se obnosi), quae absumitur L. se oguli, ungula in ungues absumitur O. preide v ...; occ. použi(va)ti, zauži(va)ti: vina H., mālis ambesas mensas ali membra V. z zobmi raztrgati, absumptis frugum alimentis L., humorem solis radii absumunt Plin., popijejo; pren.: satietatem amoris abs. Ter. naužiti se ljubezni (dosita).
2. pren.
a) (po)tratiti, zapraviti (zapravljati), pognati: rebus maternis atque paternis fortiter absumptis H., pecuniam libidine aut aleā abs. Sen. ph.
b) (čas) (po)tratiti, (po)trošiti, prebiti, preživeti (preživljati): absumo decipioque diem O., dies aliquot ibi frustra abs. L., tempus dicendo Ci. ali consultando L., quattuor horas dicendo L., diem segni navigatione L., biduum morando Cu., dies cunctatione absumitur T.
— II.
1. (po)grabiti, uničiti (uničevati), v pass. tudi = (iz)giniti: incendium domos absumpsit L., penates ignis absumpsit Sen. ph., curā absumitur Ter., corpus clade horribili absumptum extabuit Cl. (prevajajoč Sofoklov verz), Carthaginem flammis absumi sinere L. pustiti, da Kartagina zgori, lacrimis absumitur omnis O. ves gine od solz, classe vi tempestatis prope absumptā Suet., bis anno absumi umbras, absumpta hac observatione (znak) Plin.
2. pren. pokonč(ev)ati, ugonobiti (ugonabljati), uničiti (uničevati), (od)vzeti, jemati, (o boleznih, smrti) pograbiti, ugrabiti (ugrabljati), pob(i)rati: me absumite ferro ali animam quocumque leto V., plus hostium fuga quam proelium absumpsit, plures fames quam ferrum absumpsit, multos pestilentia absumpsit L., nisi mors eum absumpsisset L., alii alio leto absumpti L., sin absumpta salus V. (od)vzeta, izginula; vzrok smrti v abl.: multi mortales ferro ignique absumpti sunt L. mnoge ... je vzel ogenj in meč, absumi gurgitibus L. (sloveni act. z glag. požreti!), absumi morbo S., T. ali fame, pestilentiā, veneno L. ali febrium vi Amm. poginiti (poginjati), umreti (umirati) za čim, ali act.: bolezen, lakota ... pobere (pomori) koga; abs.: iamiam absumor Acc. fr., avunculus nuper absumptus erat L. je umrl, od tod: absumptus est Pl. izgubljen je, po njem je, tako tudi: absumpti sumus Pl. - adimō -ere -ēmī -emptum (ad in emere) k sebi vzeti, jemati, od tod
1. komu kaj vzeti, jemati, odvze(ma)ti: nox diem adimat Pl. = dan bi bil prekratek, multa ferunt anni venientes commoda secum, multa recedentes adimunt H. vzamejo s seboj, si suum munus, qui dedissent, adimere velint L., navibus, mancipiis, mercibus ademptis Ci., aut exercitus adimendus aut imperium dandum fuit Ci.; z abstraktnim obj. odvze(ma)ti kaj, rešiti (reševati) česa: Iuppiter, ingentīs qui das adimisque dolores H., adim. multos dolores et poenas Ci., ignominiam, luctum Ci.; z dat.: canibus vincula O. sneti, pecuniam si cuipiam fortuna ademit Ci., ademit nobis omnia, quae nostra erant propria Ci., reddite civitatem (državljanstvo), cui ademistis Ci.; redko z a(b): cum iste a Syracusanis, quae ille calamitosus dies reliquerat, ademisset Ci.; occ. odvze(ma)ti = prepoved(ov)ati: adimere alicui litoris aditum Ci., reditum, nomen virgineum O.; pesn. z inf.: adimam cantare severis H., ademit posse reverti O.
2. pesn. (o stvareh) ugrabiti, oropati: regnis exsul ademptis V., monstrum ..., cui lumen ademptum V.
3. (o osebah) iztrgati, ugrabiti, nasilno odvzemati, nasilno jemati: virgo, quae ... puellas audis adimisque leto (dat.) H., nolite (mihi) adimere eum, cui rem publ. cupio tradere incolumem Ci.; (o smrti) ugrabiti, pograbiti, pobrati, vzeti: hanc nisi mors mihi adimet nemo Ter., si illam ... mihi adempsit (= ademerit) Orcus Pl.; od tod pesn. evfem. ademptus = mrtev: Celsus ademptus O., urges flebilibus modis Mysten ademptum H. - afferrare
A) v. tr. (pres. affērro)
1. prijeti, zgrabiti, zagrabiti, pograbiti (tudi pren.):
afferrare qcn. per i capelli zgrabiti koga za lase
afferrare l'occasione zgrabiti priložnost
afferrare la fortuna per i capelli zgrabiti fortuno za lase, izrabiti ugodni trenutek
2. razumeti, doumeti:
afferrare un concetto razumeti pojem
non riuscì ad afferrare quello che dicevano ni mu uspelo razumeti tega, kar so govorili
B) ➞ afferrarsi v. rifl. (pres. mi affērro) oprijeti se, okleniti se (tudi pren.):
afferrarsi a un'illusione, a una scusa oprijeti se neke iluzije, izgovora - aggraffare v. tr. (pres. aggraffo)
1. zgrabiti, pograbiti
2. tehn. robiti - aggranfiare v. tr. (pres. aggranfio)
1. zgrabiti, pograbiti
2. pren. krasti - arraffare v. tr. (pres. arraffo) pograbiti; ukrasti, suniti
- arripiō (adripiō) -ere -ripuī -reptum (ad in rapere)
1. hlastno k sebi (nase) potegniti, hlastniti po čem, urno z(a)grabiti, prijeti, popasti: arripere gladium Pl., telum Ci., N., arma L., arcūs, ensem O., saxa Cu., vestimenta N., filiam eius (regis) parvulam arripuit N., Tarquinius medium arripuit Servium L. je prijel čez pas, arripere manum alicuius Hirt. za roko koga prijeti, arrepta manu H., signiferum manu (= za roko) arreptum secum... rapit L., arr. aliquem barbā Pl. ali comā O. ali caput capillo Suet. za brado, za lase; arr. cultrum ab lanio L., tabulam de naufragio Ci., patrem familias ex aliquo circulo Ci., scuta e strage T.
2. occ.
a) pograbiti, nagrabiti, v naglici zgrniti, nabrati, (z)brati, (z)gnati: equum cum scuto pedestri L., scribas, apparitores Ci., arrepta familia (sc. servorum ali gladiatorum) Ci., cohortes arreptas in urbem inducere L., arreptae naves T.
b) napasti, (po)lotiti se koga, česa, iti na(d) koga, kaj: turbata arripe castra V., arriperent vacui occupatos T.; (o krajih) urno zasesti, zavzeti ali zavzeti poskušati: arripuit locum V., arrepta tellure V., hanc (tellurem) arripe velis V. jadraj proti njej; (o ognju) popasti se česa (klas. corripere): quamcumque (ignis) arripuit partim Lucr., ignis omnia, quae arripuit, absumit Lact.
c) prijeti, zgrabiti koga (da bi ga vrgli v zapor), v zapor vreči, zapreti: Virginius arripi iubet hominem L., arreptus a viatore L., uno aut altero arrepto quieturos alios L.
č) jur. koga (zlasti oblastnika, ki je odstopil) pred sodišče postaviti ali pozvati, s tožbo prijeti: (consules) abeuntes magistratu Cn. Genucius tribunus plebis arripuit L., est arreptus unus eques Romanus de pecuniis repetundis reus Ci., quaestor... aliquot criminibus arreptus est Suet.; pren. kot satirik pred svoje sodišče pozvati = precejati, prerešetati, šibati koga, kaj: luxuriam et Nomentanum H., (Lucilius) primores populi arripuit populumque tributim H.
3. pren.
a) (o bolečini) napasti, (o bolezni) popasti, zgrabiti, lotiti se, (o spanju) prijeti, (po)lotiti se koga: ne succussu maior arripiat dolor Pac. fr., qui (dolor) simul atque arripuit, interficit Ci., adversa valetudine arreptus Iust., Alexandrum somnus arripuit Iust.; od tod arreptus obseden ali božjasten: P. Veg.
b) hitro, hlastno prijeti za kaj, prizadevno poprijeti se česa, (u)porabiti kaj, (o)koristiti se s čim, prisvojiti si, sprejeti, vzeti kaj: statim me esse arrepturum arma iudiciorum atque legum Ci., libenter arr. facultatem laedendi Ci., causam ad caedes Ci., occasionem L., Iust., impedimentum pro occasione L., tempus V., omen Val. Max. z veseljem sprejeti, suspiciones T.; verba de foro Ci., maledictum ex trivio Ci. z veseljem, kaj (= zelo) rad na jezik vzeti (jemati), legem ex natura ipsa arripuimus Ci. smo izvedli, vocem et gestum aliunde Ci., quaerit... Socrates, unde animum arripuerimus, si nullus fuerit in mundo Ci.; (duševno) hitro doumeti, pojmiti, naučiti se: quod ipse celeriter arripuit, id... tarde percipi videt Ci., quod iam pueri... ita celeriter res innumerabiles arripiant Ci.; od tod vztrajno poprijeti se ali lotiti se česa, podati se na kaj: studium litterarum N., litteras Graecas sic avide, quasi... Ci., causam illam totam et tempus (sočasne zgodovine) Ci.; takoj prijeti se česa, pristati na kaj: quod iste arripuit et ita sese facturum confirmavit Ci.; pren. proti zakonu prilastiti si, prisvojiti si kaj: ille non mediocri cupiditate adripuit imperium Ci., sibi imperium arr. Auct. b. Hisp.; praemia arrepta a socru suo Acc. ap. Prisc., qui cognomen sibi ex Aeliorum imaginibus adripuit Ci.