Franja

Zadetki iskanja

  • Apollōnia -ae, f (Ἀπολλωνία) Apolonija, Apolonovo (mesto), krajevno, zlasti mestno ime. Poseb.:

    1. mesto v Iliriji severno od Akrokeravenskega predgorja: Ci., C., L. idr.

    2. mesto v mak. Migdoniji jugozahodno od Amfipole: L., Plin.

    3. miletska naselbina v Trakiji ob Pontu z dvema pristaniščema: Mel., Plin., Iust. idr.

    4. mesto na severni obali Sicilije: Ci.

    5. trdnjava v Ozolskih Lokrih pri Navpaktu: L.

    6. mesto na mak. Halkidiki: Plin.

    7. mesto v Kirenajki: Mel., Plin.

    8. mesto v Palestini med Cezarejo in Jopo: Plin.

    9. mesto v maloazijski Trojadi, prej imenovano Assos: Plin.

    10. mesto v Miziji: Plin.

    11. mesto na Kreti pri Knososu: Plin.

    12. otok z mestom ob bitinijski obali Ponta z vzdevkom Thynias, da se loči od istoimenskega (gl. pod 3.) kraja na evropski strani: Plin. Od tod
    a) etnikon Apollōniātēs -ae, m (Ἀπολλωνιάτης) Apolonijec (= iz kretske Apolonije): Diogenes Apoll. Ci. Nav. pl. Apollōniātae -ārum, m in Apolloniātēs -ium ali -um, m Apolonijci, preb. (poseb. ilirske) Apolonije: Ci., L., Plin.
    b) adj. Apollōniēnsis -e apolonijski: civitas Ci. (= sicilske Apolonije); subst. Apollōniēnsēs -ium, m Apolonijci (= preb. traške Apolonije; gl. pod 3.): Iust.; Apollōniāticus 3 apolonijski (= iz ilirske Apolonije): bitumen Plin.
  • apostrophē -ēs, f in apostropha -ae, f (gr. ἀποστροφή) „odvrnitev“, apostrofa, nagovor, govorna podoba, če se govornik obrne od sodnika in nagovori nasprotnika: Q., Serv., Hier., M.
  • appellātiō -ōnis, f (appellāre)

    1. ogovor, nagovor: hanc nactus appellationis causam obsecrare milites coepit C.

    2. occ. priziv, apelacija: Icti., intercessit appellatio tribunorum morae causā Ci., appellatio provocatioque adversus iniuriam magistratuum ostentata L., app. ad populum Plin., appellationes a iudicibus ad senatum Suet.

    3. met. poimenovanje, naslov, ime: inanis Ci. ep., regum appellationes venales erant Ci. kraljevski naslovi, app. imperatoria Vell. naslov „imperator“, app. debita Cu., aliquem patris appellatione salutare Plin. koga z imenom „oče“ pozdraviti, appellatione aliquā cetera imperia praeminere T., neque nominum ullorum inter eos appellatio est Plin. ne imenujejo (kličejo) se med seboj po imenih; poseb.: naslov kakega spisa: Aus.: zgolj ime, prazno ime (= nič stvarnega): nihil esse rem publicam, appellationem modo sine corpore ac specie C. ap. Suet.

    4. izgovarjanje, izreka: litterarum Ci., Q.; met. samostalnik, substantiv: Q.
  • appellō (adpellō) -ere -pulī -pulsum

    1. kam gnati, pognati, prignati (priganjati): armentum ad aquam Varr., turres ad opera Caesaris C. primikati, postquam paulo appulit unda (corpus) O. je približal, app. corpus ad templum Lucr. prileteti, qui essent appulsi navigiis Ci.; pesn.: pastor ad me appellit Acc. ap. Ci. žene (svojo čredo) k meni, me vestris deus adpulit oris V.; pren.
    a) appellere animum ali mentem ad aliquid zače(nja)ti misliti na kaj, svoje misli obrniti ali usmeriti (usmerjati) na kaj: animum ad scribendum, ad uxorem Ter., mentem ad philosophiam Ci.
    b) appellere aliquem ad aliquid gnati koga v kaj = pripraviti koga v kak položaj, k čemu, nakopati komu kaj: aliquem ad probrum, damnum, flagitium, ad mortem Pl.

    2. navt.
    a) trans. k bregu (h kraju) (po)gnati (ladjo, čoln idr.) = prista(ja)ti (z ladjo) k čemu, pripluti k bregu, pritisniti (pritiskati) k bregu; act.: scaphas, contis navigia Cu., navigia litori Cu., lintres T., naves ad ripam, classem ad Delum Ci., classem in insulam, in urbem sociorum L.; pren.: nec tuas rationes (po drugih: ratīs) ad eos scopulos appulisses Ci.; pass. o ladjah idr. = pognan biti k čemu, pririniti (pririvati) k čemu, prista(ja)ti k čemu: classis Punica litori appulsa est L., appulsa ad proximum litus trireme C., adpulsae litori naves T., classe ad Euboeam appulsā N., classe ad eum locum appulsā L., appellitur navis Syracusas Ci., navis appulsa Veliam est Ci., classis Romana cum appulsa Pompeios esset L.; o mornarjih: alios fugientes ad Siciliam appulsos esse dicebant Ci., appelli ripae Vell., adpelli litori T.; oppidum facillimum adpulsu (sup.) T. zelo primerno za pristanek. Od tod subst. pt. pf. appulsī -ōrum, m pristali, z ladjo na sipini obtičali: Mel.
    b) intr. (obj. se v mislih dostavlja) prista(ja)ti k čemu, pritisniti (pritiskati) k bregu, pririniti (pririvati) k bregu; o mornarjih: appellit (sc. navem) ad eum locum, qui appellatur Anquillaria C., app. ad insulam L., huc appelle H., app. hinc vel illinc T., ad litus idem Q., hortantes, ut appelleret Suet.; tudi refl. = prista(ja)ti (z ladjo, čolnom): in portum... classe appulere L., cum Regium... oneraria nave appulisset Suet.; pesn.: exercitus adpulit oris V.; o ladjah: tres biremes adpulere T., Germanici triremis Chaucorum terram adpulit T., Alexandrina navis Dertosam appulit Suet.
  • Appennīnus, boljše kakor Āpennīnus (Āpēnīnus le v napisih) -ī, m Apenin, Apenini, gorovje italijanskega polotoka: Ci., N., L., H. idr., nubifer O.; pooseb.: gaudetque nivali vertice se attollens pater Appenninus ad auras V.
  • Appius -iī, m Apij, in Appia -ae, f Apija, predimek, poseb. članov Klavdijevega rodu (gl. Claudius): Forum Appiī Apijev trg, trg ob Apijevi cesti v Laciju: Ci. ep. Od tod

    1. adj.
    a) Appius 3 Apijev, apijski. Poseb.: via Appia Ci., L., tudi Appiae limes L. in (pesn.) via Appi H. ali samo Appia Ci. ep., L., H., O. idr. Apijeva cesta, vélika (vojaška) cesta, ki jo je l. 312 speljal cenzor Apij Klavdij Slepi od Kapenskih vrat (porta Capēna) v Rimu naravnost do Teracine in od tod do Kapue (Capua); v času ces. Trajana so jo podaljšali do Brundizija; aqua Appia Front. Apijev vodovod, ki ga je napravil isti cenzor Apij (prim. L. IX, 29).
    b) Appiānus 3 Apijev, apijski: libido L. decemvira Apija Klavdija, māla Plin.; subst. Appiānum -i, n Apijevo zelenilo, zeleno barvilo slabe vrste: Plin.

    2. subst.
    a) Appias -adis, f Apijevka, apijska boginja, α) kip Nimfe pri vodometu Apijevega vodovoda na Julijevem trgu (forum Iulii): O.; pl. Appiadēs deae kipi Nimf pri Venerinem svetišču nedaleč od omenjenega vodometa: O., Plin. β) vzdevek, ki ga je Minervi nadel Ciceron, ko se je laskal Apiju Klavdiju Lepemu: Ci. ep.
    b) Appietās -ātis, f „apijevstvo“ = staro plemstvo Apijeve rodbine, besedo je ustvaril Ciceron, ko se je laskal Apiju: Ci. ep.
  • appōnō (adpōnō) -ere -posuī -positum

    I. (ad s pomenom dodajanja) doda(ja)ti, prida(ja)ti, priložiti (prilagati): aetas... illi, quos tibi dempserit, adponet annos H., postulare id gratiae adponi sibi Ter. da se mu to šteje v uslužnost, quem fors dierum cunque dabit, lucro adpone H. štej (imej) za dobiček, vitiis app. modum Ci.; aqua et igni interdictum reo adpositumque, ut teneretur insulā T. in dodalo se je (= dodan je bil ukaz), naj...

    — II. (ad s krajevnim pomenom)

    1. položiti (polagati) kaj kam (tja, sem), postaviti (postavljati) kaj (k) čemu: at tu appone (sc. onus) Pl., appone hic mensulam Pl., app. rastros, appositum mensā lumen Ter., scalis appositis L., columnae machinā appositā deiectae Ci., gladium propter appositum e vagina eduxit Ci.; z dat.: Lucr., Sen. ph., app. cucumam foco Petr., candelam valvis Iuv.; s praep.: puerum ante ianuam Ter., dum ego haec appono ad Volcani violentiam Pl., dominum lavit... captiva cruentum, adpositum flavis in Simoënta vadis Pr.; occ.
    a) (jedi, pijačo) postaviti (postavljati) pred koga, na mizo prinesti (prinašati, nositi), (po)streči komu s čim: quamquam adpositum est ampliter Pl., pueri, mensam (jedi) adponite Pl., cena dubia adponitur Ter., iis apposuit, quod satis esset Ci., appositā secundā mensā Ci., alicui exta app. L., pabula plenis adpone canistris V., ne panis adustus adponatur H., app. aliquid vasis fictilibus Ci., cenam in argento puro Plin. iun., aprum in epulis Plin., alicui liberos epulandos Sen. ph., appositi pisces et volucres Amm., vina adposita H., adposito Lyaeo O.; tudi o postavljanju posode na mizo: argentum ille... purum apposuerat Ci., apposuit patellam Ci., pocula adp. O.
    b) (mrliča) v krsto položiti, shraniti: obiit appositusque est ad populum suum Vulg.
    c) pismeno kaj kam postaviti (postavljati), kaj čemu pristaviti (pristavljati): notam epistulis Ci. ep. ali ad malum versum Ci., syllabis apicem Q., versum Naevi Gell.

    2. (osebe) komu prida(ja)ti, prideliti (prideljevati), privrstiti (privrščati): custodem assiduum Ioni apposuit virgini Acc. ap. Prisc., vereor,... ne... praevaricatorem mihi apposuisse videar Ci., appositi erant custodes N., adpositi custodes T., aliquem (kot poveljnika) custodiae ad. T.; z dvojnim acc.: „custodem“, inquit, „Tullio me apponite“ Ci., eo magis adducor, ut credam Larcium... moderatorem et magistrum consulibus appositum L.; pogosto v slabem pomenu = koga napelj(ev)ati, nagovoriti (nagovarjati), k čemu, da bi kaj storil, naje(ma)ti koga: iudicem Luc., illicitatorem, mancipem Ci., calumniatores ex sinu suo (ob svoji mošnji) Ci., apponit de suis canibus quendam, qui dicat Ci., appositus erat ab isto... quidam, qui emeret Ci.; s predikatnim določilom: accusator apponitur civis Romanus Ci. — Od tod adj. pt. pf. appositus (adpositus) 3, adv.

    1. blizu (česa) ležeč (stoječ), bližnji: adpositi nemoris latebrae O., adposita crepido Cu. vštric nasuta; z dat.: statio, quae portae apposita erat L., regio urbi (petrae) adposita Cu. sosednja, castellum Lupiae flumini adpositum T., gentes Thraciae adpositae T. sosednja.

    2. klas. le pren.
    a) bližnji, blizu: audacia (fidentiae) non contrarium, sed appositum est Ci., iudicis natura noscenda est, iuri magis an aequo sit appositus Q. se nagiba bolj k strogemu pravu ali k pravičnosti; subst. (gram. in ret.) appositum -ī, n pridevnik, adjektiv, pridevek, epitet: Q.; pl. apposita -ōrum, n približevalno: Q.
    b) priležen, primeren, pripraven, uporaben, sposoben: homo bene appositus ad istius audaciam Ci., adpositior ad ferenda quam ad auferenda signa Ci., cetera apposite tibi mandabo Ci. ep., dicere apposite ad persuasionem Ci. ali ad persuadendum Q., apposite scribere Gell.

    Opomba: Pf. apposīvī: Pl., apposīvērunt: Ap. ap. Prisc.
  • apprōnō (adprōnō) -āre -āvī -ātum naprej upogniti (upogibati): se in genua appronat Ap.
  • Aprōnius 3 Apronij(ev), rim. plebejsko rodbinsko ime,

    1. Q. Apronius Kvint Apronij, pristaš Vera (Verres) in njegove kohorte: Ci.

    2. L. Apronius Lucij Apronij, rim. vitez, ki se je pod Druzom bojeval v Germaniji, bil pozneje namestnik v Afriki in naposled propretor v spodnji Germaniji, kjer so ga Frizi porazili in ubili: T.

    3. Apronius Caesiānus Apronij Cezijan, Lucijev sin; na njegovo povelje je napadel in premagal Numidijce: T.

    4. Apronia Apronija, hči Lucija Apronija, umoril jo je mož Plavcij Silvan: T.; adj. Aprōniānus 3 Apronijev: convivium (= Kvinta Apronija) Ci., cerasa Plin. živo rdeče češnje; subst. Aprōniānus -ī, m Apronijan, ime posinovljenca: Apronianus Vipstānus T.; adj. Aprōniānus 3 Apronijanov: senatus consultum Dig.
  • aproxis -is, f aproksa, rastl., kateri se baje od daleč vname korenina: Plin.
  • aptō -āre -āvī -ātum (intens. glag. *apiō -ere, prim. apīscor)

    1. prilagoditi (prilagojevati), (pri)ravnati (priravnavati), natakniti (natikati), nastaviti (nastavljati), da(ja)ti kaj na kaj: arma L., cristas telaque trunca V., remos Cu., vela Q., calamos, sudes V., tabulam Col., bellatore iubas aptante Sil.; z dat.: dona postibus V., Danaûm insignia nobis aptemus V., cur dexteris aptantur enses conditi? H. se jemljejo v roke..., a. corpori arma L. oborožiti (oboroževati) se, vincula collo Q., sagittas nervo, tela flagello V., anulum digito Suet., anulos (domini) sibi Sen. ph., personam Herculis et cothurnos infantibus Q., foribus claves Mart.; pren.: ad evagandum altius validiores sibi pennas Amm.; redkeje s praep.: mucronem sub pectus imum Q., aptat... miles ad arma manus O., ad militares remus aptatur manus Sen. tr., in eo transversae perticae... aptantur Col., cibaria militum in fasciculos aptata Front.

    2. prirediti (prirejati), pripraviti (pripravljati), opremiti (opremljati), opraviti (opravljati); abs.: capere arma et aptare L., apt. lacertos V., classem V., Liburnicam Plin. iun., naves Suet., iam paratas aptatasque habebat pedes lintres L., in pace... aptavit idonea bello H., arma, moenia, viros aptant Plin. iun.; z dat.: arma pugnae L., se pugnae V., Cu., habendo (= za rabo) ensemque clipeumque V., sarcinas itineri Cu., sanguinem hircinum cibo, tabulam picturae Plin.; z ad: ad transeundum omnia Cu., reliquias navigii ad cursum Sen. ph.; z abl. instrumenti: ensem vaginā V. z nožnico opremiti, v nožnico vtakniti, se ut quisque aptaverat armis L., apt. classem velis V., apt. biremes remigio V., pinum armamentis Q., silvis trabes V.

    3. pren. pripraviti (pripravljati) v kak namen, primerno urediti (urejati), uravna(va)ti: bella... citharae modis H., haec carmina nervis Pr., animos aptent armis V., usum ad ipsius munitionis firmamentum apt. L., hoc verbum est ad id aptatum, quod ante dixerat Ci., sunt haec ad popularem aptata delectationem Q., in oratione pressa sunt omnia et rei aptata Sen. ph.... in stvari primerno.
  • apud, po stari pisavi tudi aput, star. tudi apor, apur, praep. z acc.

    I. krajevno:

    1. pri, blizu, v okolici: pugna navalis apud Tenedum Ci., proelium apud Plataeas N., haec cum apud Dyrrhachium gererentur C., adsequitur Germanicum apud insulam Rhodum T.; zapostavljen apud: duae classes Misenum apud et Ravennam T., ripam apud Euphratis T.

    2. pren. v ali na (z loc.): apud Orcum te videbo Pl., apud Thebas Pl., apud forum Ter., apud villam Ter., Ci.; sicer le poklas.: apud rostra, apud Asiam, Capuam, Germanias, Orientem, Rhodum idr. T., montes, apud quos erat educatus Fl.

    II. o osebah in narodih:

    1. pri, blizu, v čigar hiši (vili): Kom. idr. apud aliquem cenare, sedere Ci., filius apud matrem educatur Ci., apud hunc Romae habitavit, apud hunc aegrotavit, huius domi est mortuus Ci., quid signorum apud illum putatis esse Ci. v njegovi hiši, apud eum summum imperium est N. v njegovih rokah, omnis gratia, potentia, honos, divitiae apud illos sunt S., apud exercitum esse Ci. v poveljnikovem spremstvu biti (in exercitu esse = za vojaka služiti), apud Persas aut in extrema India Ci., prior apud Massagetās in proelio cecidit N.; pren.: apud se esse Kom. biti pri sebi, biti pri pameti, pri zavesti, apud se non est Petr.

    2. occ. pri, pred, vpričo, poseb. o javnih obravnavah: apud herum Pl., apud alium Ter., apud milites contionari C., apud milites orationem habere Cu., milites apud se sacramentum dicere iubet C., apud praetorem accusatus est Ci., defendere causam apud iudicem Ci., apud Metellum praetorem causa dicitur Ci., apud patronos de suis miseriis deplorabant Ci., indicia apud vos et exempla profero Ci., apud praetorem profiteri Ci., apud XV viros profiteri Ci., apud regem verba facere N., consulibus in senatu et apud populum magnifice collaudatis L., gentium iura apud surdas aures invocare Cu.; včasih nam. dat.: queri apud aliquem Pl., Ci., apud aliquem profiteri Cu., sacrificare apud deos T.

    3. časovno: pri = za (z gen.), ob (z loc.): totiens apud maiores nostros Siculi senatum adierant, totiens hāc memoriā Ci., non modo his temporibus, sed etiam apud maiores nostros Ci., apud patres nostros aditum est ad libros Sibyllinos Ci., apud patres esse coepit L., apud Scipiones T.

    4. pren. pri, po čigar mnenju (mislih, sodbi): plus apud me antiquorum auctoritas valet Ci., consequi apud aliquem gloriam Ci., N., ali auctoritatem C., nonnulla apud bonos gratia Ci.; z adj.: viri apud tribules suos gratiosi Ci., quod apud omnes leve est, apud iudicem grave esse ducetur? Ci., qui honos est apud Syracusanos amplissimus Ci., non dico amicum, quod apud homines carissimum est, non hospitem, quod sanctissimum est Ci.; met. (z imeni pisateljev): ille apud Terentium Ci. tista oseba v Terencijevi komediji, apud Xenophontem autem moriens Cyrus maior dicit Ci., apud Platonem est dictum Ci., apud plerosque scriptum est N. pri večini pisateljev, apud Solonem Ci. v Solonovih zakonih; o govorečih osebah: apud quosdam acerbior in conviciis narrabatur T., apud prudentes vita eius varie extollebatur T.
  • apyros -on (gr. ἄπυρος) brez ognja, samoroden, čist, suh (o rudninah, ki se pridobivajo brez žganja): aurum Plin., sulphur Plin., sulphur, quod ἄπυρον vocatur Cels.
  • aquaelicium (aquilicium) -iī, n (aqua in ēlicere) prirotitev dežja, v bogoslužnem jeziku obred (žrtvovanje), s katerim se izprosi dež: Tert.
  • aquilō -ōnis, m (aquilus temen, črn)

    1. severoseverovzhodnik, severoseverovzhodni veter, burja (= βορέας): ventus aquilo a septentrionibus oriens N., aquilone in septentrionem verso L. ko se je burja sprevrgla v sever; pogosto (poseb. pesn.) = sever, severnik, severni veter, vihar: H., O. idr., aquilonibus reliquisque frigoribus... durescit humor Ci., silvis aquilo decussit honorem V. Pooseb. Aquilō (= Βορέας) Akvilon, Oritvijin (Orithyia) mož, Kalaidov in Zetov oče, ki je prebival v duplini na Hemu: Ci. idr., iuvenes Aquilone creati (= Calais et Zetes) O.;

    2. met. sever kot stran neba: Plin., spelunca conversa ad aquilonem Ci.
  • āra -ae, f (st.lat., osk. in umbr. āsā) vsako dvignjeno mesto iz zemlje, kamenja, ruše idr.

    1. grmada: ara sepulcri V., Sil., ara sepulcralis O.

    2. kamnit spomenik: ad memoriam aeternitatis (exstructa) ara virtutis Ci., erigere duodecim aras ex quadrato saxo Cu., ara Lunensis Suet. iz lunskega marmorja.

    3. pl. arae skalovje, kleči, poseb. kot nom. propr. Ārae Skalovine, Kleči okrog egimurskega (Aegimūrus) otoka: Varr. ap. Serv., Plin., saxa vocant Itali Aras V.

    4. daritveno ognjišče, žrtvenik, nizek žrtvenik iz zemlje, kamenja, ruše, ne le v svetiščih, v taborih in na javnih krajih, ampak tudi v zasebnih hišah: Iovis ara Pl., vidi Iovis aram sanguine turparei (= turpari) Enn., ara penatium Ci., ara maxima V., O. = ara ma-gna T. Herkulov žrtvenik na Volovskem trgu (forum boarium) v Rimu, aram condere L., aras ponere V., aram dedicare Ci., aram consecrare deo Ci., simulacra arasque consecrare N., si aram tenens iuraret Ci. = med prisego so se držali žrtvenika, od tod aram tangere V. priseči (prisegati); pl. nam. sg.: filia victima aris admota L., ibat ad antiquas Hecates Perseïdos aras O., talibus orantem dictis arasque tenentem audiit omnipotens V. Pogosta je zveza arae et (ac, atque) foci, arae focique darovališča po svetiščih in hišah, državna in domača svetišča, domovina in dom, država in rodbina: in aris et focis Ci., quos tu et aras et focos relinquere coëgisti Ci., ego pulsus aris, focis, dis penatibus Ci., de aris ac focis decernere Ci., contra aras et focos arma ferre, bellum gerere Ci., aris atque focis bellum parare S., pro aris atque focis certare S., pro aris focisque dimicare L.; tudi samo: relictis aris suis trans maria sequi colonos Sen. ph.; met. pribežališče, zavetišče, zavetje (iskaje varstva so sedali na žrtvenike): tamquam in aram confugitis ad deum Ci., hic portus, haec arx, haec ara sociorum Ci., caput urbis, templum sanctitatis, aram sociorum inflammare Ci., ara tribunatūs Ci., confugere ad aram legum Ci., dextrae firma sit ara meae O., tu citius venias portus et ara tuis O.; pren. Āra Žrtvenik, ozvezdje na južnem nebu: Hyg., Nepae cernes propter fulgentis acumen Aram Ci. poet., pressa Ara O. nizko stoječi žrtvenik. — Kot nom.propr.
    a) Ara Ubiōrum Žrtvenik v Ubijcih, postavljen Avgustu na čast, pozneje mesto (zdaj Bad Godesberg pri Bonnu): T.
    b) Philaenōn Arae (Φιλαίνων βωμοί) Žrtvenika bratov Filenov (gl. Philaenī), pristaniško mesto ob kartaginsko-kirenski meji: S.; tudi Philaenorum arae: Mel., Plin.
  • arabarchēs (alabarchēs) -ae, m (gr. ἀραβάρχης, ἀλαβάρχης) arabarh, alabarh, visok oblastnik aleksandrijskih Judov, najbrž višji carinski uradnik za vzhodno Ponilje proti Arabiji: Iuv.; sarkastično o Pompeju, ki se je ponašal s tem, da je carino izdatno pomnožil: Ci. ep. Od tod arabarchia (alabarchia) -ae, f (gr. ἀραβαρχία, ἀλαβαρχία) arabarhovstvo, alabarhovstvo: Cod. I.
  • arāneāns -antis (*arāneāre, arānea) pajčevinast, pajčevine poln: fauces Ap. ker vanjo že dolgo ni prišla nobena hrana; prim.: „lačen, da se mu dela pajčevina po trebuhu“.
  • arātiō -ōnis, f (arāre)

    1. oranje, ral; poljedelstvo: Plin., arationis iteratio Col., fructuosa aratio Ci.

    2. pl. met. orna zemlja, orno polje, ornica: Pl., ut et segetum arationumque perciperet usum Col., nascitur (calyx) in arationibus Plin.; poseb. zakupna zemljišča, državna posestva v rimskih provincah, ki so se dajala v zakup: arationes grandiferae et fructuosae Ci., arationes Campana et Leontina Ci., arationes et agri Ci., arationes magnas conductas habere Ci.
  • Araxēs -is, acc. -en in -em, m (Ἀράξης) Araks,

    1. reka v Veliki Armeniji, ki se izliva v Hvalinsko morje: V., Sen. tr., Lucan., Plin.; met. Poaraksovci, preb. ob Araksu: Stat.

    2. reka v Perzidi: Cu.