Franja

quien kateri, -a, -o; ki; tisti, ki; kdor

mi padre a quien quiero moj oče, ki ga imam rad
el caballero con quien hablaste gospod, s katerim si govoril
las personas de quien (ali quienes) se habla osebe, o katerih se govori
soy yo quien habla jaz govorim (zdaj)
es ella quien tiene la culpa ona je kriva
había quien bostezaba nekateri so zdehali (pri tem)
quien lo crea va equivocado kdor to misli, se moti
tu no eres quien para hacerlo ti nisi upravičen za to
dáselo a quien quieras daj to, komur hočeš
que lo tome quien quiera naj to vzame, kdor hoče

caganidos moški spol kdor često stanovanje menjava

cagaoficios moški spol kdor ne vzdrži v nobeni službi

catacaldos moški spol vohač; kdor v lonec gleda

quienquiera (množina: quienesquiera) kdor koli; nekdo

abarcar [c/qu] obseči, objeti, zajeti; pokupiti (blago)

quien mucho abarca, poco aprieta kdor preveč objame, ničesar ne zajame; kdor se več stvari loti, nobene dobro ne opravi

acometer napasti; podvzeti, lotiti se, spoprijeti se; tvegati, drzniti se; dotakniti se (v govoru); priključiti se

acometer hace vencer kdor ničesar ne tvega, ničesar nima

aventurar izpostaviti nevarnosti, tvegati

aventurarse izpostaviti se nevarnosti, biti v nevarnosti, upati si; spustiti se (en v)
quien no se aventura no pasa la mar kdor nič ne tvega, nič nima

buscar [c/qu] iskati, raziskovati, vpraševati po

buscarsela prebiti se
buscar cinco (tres) pies al gato prepir iz trte izviti
andar buscando beračiti
no me busques las costillas pusti me pri miru!
quien busca halla kdor išče, najde

callar zamolčati, utišati, z molkom preiti; izpustiti (črko); molčati, umolkniti, ponehati

callar el pico jezik za zobmi držati, molčati
callar un secreto obvarovati tajnost
¡calla esa boca! molči! jezik za zobe!
mátalas callando potuhnjenec; hinavec
calla callando skrivaj, čisto tiho
¡calla! ¡calle! le počakaj! pazi se! neverjetno, kaj pravite!
el callar molk, molčanje
quien calla, otorga kdor molči, soglaša
callarse molčati, umolkniti; nehati vpiti (jokati itd.)

cualquiera nekdo, kdorkoli; vsakdo

un hombre cualquiera kdorkoli
un cualquiera (prezirljivo) nekdo
no es un cualquiera on ni (noben) povprečnež
a cualquier(a) hora ob vsakem času
¡cualquiera lo entiende! to naj nekdo razume!
cualquiera que sea (fuese) naj bo, kdor (kakršen) hoče

cueva ženski spol votlina, podzemna jama; klet

cae en la cueva el que a otro lleva a ella kdor drugemu jamo koplje, samo vanjo pade
cuevas pl ciganske votline (pri Granadi)

fosa ženski spol grob, grobnica, grobišče; jama

fosa común masovni (skupinski) grob
fosa axilar pazduha
quien fosa cava, en ella caerá kdor drugim jamo koplje, sam vanjo pade
fosas nasales nosne jamice

freír* cvreti, peči, pražiti; mučiti

freír con (en) aceite v olju cvreti
vete a freír espárragos pojdi k vragu!
me trae frito con sus necedades ne morem prenašati njegovih neumnosti
¡estoy frito! pošteno sem nasedel!
freírse de calor kuhati se od vročine
freírsela a alg. komu jo zagosti
al freír será el reír, y al pagar será el llorar kdor se zadnji smeje, se najbolje smeje

gato moški spol maček; prebrisan žepar; premetenec; Madridčan; najstarejši učenec v razredu

gato de Angora angorska mačka
gato común domača mačka
gato montés divja mačka
andar buscando tres pies al gato prepir iz trte izviti
correr (ir, pasar) como gato por ascuas kot nor teči, da bi ušli nevarnosti
dar (vender) gato por liebre koga oslepariti
no hacer mal a un gato nikomur nič žalega storiti
lavarse a lo gato zaníkrno (kot maček) se umiti
llevar el gato al agua pogumno kljubovati nevarnosti
aquí hay gato encerrado tu nekaj ni v redu, za tem tiči nekaj
gato escaldado, del agua fría huye oparjen maček se še mrzle vode boji
el gato maullador nunca buen cazador (fig) kdor veliko govori, malo naredi
como perros y gatos kot pes in mačka, v večnem sovraštvu

hijo moški spol sin; mladič (živali); potomec; zet; dragec, dragi (prijatelj); pridelek, izdelek, uspeh, posledica

hijo de algo = hidalgo; hijo bastardo, hijo espurio nezakonski otrok
hijo (i)legítimo (ne)zakonski otrok
hijo natural nezakonski otrok, najdenček
hijo político zet
el hijo pródigo izgubljeni sin
hijo de puta lopov, falot
cada hijo de vecino kdor koli
¡hijo de Dios! sveti Jezus!
hijos pl otroci (= sinovi in hčere)
sin hijos brez otrok
Salveda & Hijos Salveda & sinovi

mota ženski spol vozelček v blagu; madež v zrcalu; nepomembna napaka; malce, ščepec; osamljen grič, košček zemlje; Argentina kodrasli lasje črncev

el que ve la mota en el ojo ajeno, vea la viga en el suyo kdor vidi pazder v tujem očesu, naj vidi bruno v svojem
corbata de motas pisana kravata

preguntar vprašati, izpraš(ev)ati, zasliševati

eso no se pregunta po tem se ne vprašuje, to je skrivnost
quíen pregunta, no yerra kdor sprašuje, daleč pride
le preguntó por su nombre vprašal ga je za njegovo ime
¿ha preguntado alg. por mi? je kdo vprašal zame?

presto uren, nagel, hiter; gotov, pripravljen

presto a (ali para) pripravljen za
presto en hablar hitro govoreč
quien presto da, dos veces da kdor hitro da, dvakrat da
presto m gl presto

primer prvi

el primer hombre pračlovek
el primer violín prvi violinist
primer premio prva nagrada; glavni dobitek
de primer orden prvovrsten
primer puesto prednost
primer tiempo (šp) prvi polčas
en primer lugar na prvem mestu, prvič
el primer venido, primer servido kdor prej pride, prej melje